ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ
Θεσσαλονίκη, 27 Μαΐου 2005
ΣΗΜΕΙΑ ΟΜΙΛΙΑΣ
ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ .ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ
ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΑ 50 ΧΡΟΝΙΑ
ΤΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΑΠΘ
Ευχαριστώ θερμά τον Πρύτανη και τις Αρχές του Πανεπιστημίου για το ενθύμιο (την πλακέτα) που μου δώσατε. Αλλά και για την ευκαιρία να είμαι σήμερα μαζί σας στη γιορτή για τα πενήντα (50) χρόνια λειτουργίας της Πολυτεχνικής Σχολής. Είναι γεγονός ότι στα χρόνια που πέρασαν η Σχολή αυτή κατάφερε να γίνει η πρώτη επιλογή για χιλιάδες νέες και νέους μας. Και αυτό δεν είναι, βέβαια, καθόλου τυχαίο. Οφείλεται στο γεγονός ότι ανταποκρίθηκε με συνέπεια στο στόχο της ίδρυσής της: Στην προαγωγή, δηλαδή, της επιστημονικής έρευνας και τον εμπλουτισμό του επιστημονικού δυναμικού της Χώρας με απόφοιτους και ερευνητές, πλήρως καταρτισμένους, ικανούς να συμβάλουν στην εξέλιξη και την ανάπτυξη της Χώρας. Οφείλεται στο γεγονός ότι η λειτουργία της Σχολής είναι άμεσα συνυφασμένη με ένα πλήθος εφαρμοσμένων ερευνητικών προγραμμάτων. Όπως επίσης και στο γεγονός ότι, πέρα από τις βασικές προπτυχιακές σπουδές, προσφέρεται εδώ (μέσα από δεκατρία (13) τμήματα) η δυνατότητα μεταπτυχιακής εξειδίκευσης των νέων μηχανικών. Αλλά και η δυνατότητα σημαντικών ερευνητικών δραστηριοτήτων.
Για όλα αυτά, θέλω να συγχαρώ το επιστημονικό (και όλο το ανθρώπινο) δυναμικό για το αξιόλογο έργο που επιτελείται στο χώρο αυτό. Θέλω να ευχηθώ από την καρδιά μου, σε όλες τις φοιτήτριες και όλους τους φοιτητές της Σχολής καλή πρόοδο και κάθε επιτυχία στο δρόμο που διαλέξατε.
Ζούμε σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από την επανάσταση της Γνώσης και της Τεχνολογίας. Ο Κόσμος αλλάζει με ταχύτατους ρυθμούς. Η Ευρωπαϊκή Ένωση διευρύνεται και σημειώνει σημαντικά βήματα στην πορεία για την ολοκλήρωσή της. Δημιουργούνται νέα δεδομένα, νέες ευκαιρίες, νέες προκλήσεις. Συντελούνται έντονες αναδιαρθρώσεις στην Οικονομία, την παραγωγική διαδικασία, την αγορά εργασίας. Η Εποχή μας, αφενός διψά για Πολιτισμό (για αρχές και αξίες) και, αφετέρου απαιτεί να επενδύσουμε στις νέες τεχνολογίες, τη νέα γνώση, την έρευνα, την εξειδίκευση.
Μπροστά σ’ αυτά τα δεδομένα, σ’ αυτές τις ευρωπαϊκές και διεθνείς τάσεις, κάθε εκπαιδευτικό σύστημα οφείλει να προάγει τη δημιουργική άμιλλα και την αξιοκρατία. Οφείλει να παρέχει υψηλού επιπέδου μόρφωση και δυνατότητες διαρκούς εξοικείωσης με το εξελισσόμενο περιβάλλον γνώσεων και τεχνολογιών. Επιπλέον όμως: Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα οφείλει να αποκτήσει σταθερότητα. Να μη αλλάζει από υπουργό σε υπουργό και από Κυβέρνηση σε Κυβέρνηση. Οφείλει, ταυτόχρονα, να έχει και ευελιξία προσαρμογής στα συνεχώς μεταβαλλόμενα δεδομένα. Να μην είναι ούτε στατικό, ούτε απομονωμένο από όσα συμβαίνουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το διεθνή χώρο. Να ανταποκρίνεται στις προκλήσεις και τις επιταγές της σύγχρονης εποχής: Να συμβάλει στην ισχυροποίηση του νέου αναπτυξιακού προτύπου, που βασίζεται στην Κοινωνία της Γνώσης, στην ανάπτυξη των πολύπλευρων δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού, στη διαρκή εκπαίδευση και κατάρτιση. Με μια φράση… να έχει δυναμική, κύρος, όραμα.
Όλα αυτά σημαίνουν ότι ο ρόλος των Πανεπιστημίων είναι καίριας σημασίας για την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή. Η Παιδεία είναι ο πλούτος του μέλλοντος, αλλά και ο πιο δίκαιος μοχλός στην αναδιανομή εισοδήματος. Οι Κυβερνήσεις στην Ευρώπη (αλλά και διεθνώς) δίνουν ιδιαίτερη έμφαση…
- στην αναβάθμιση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης,
- τη βελτίωση της ποιότητας του έργου των Πανεπιστημίων
- την ενίσχυση της ερευνητικής συνεργασίας και της κινητικότητας σε περιφερειακό επίπεδο.
Στην Ελλάδα, θέσαμε ως πρώτη προτεραιότητα της πολιτικής μας την αναβάθμιση της Παιδείας και ως άμεσο στόχο τη διαμόρφωση ενός συστήματος τριτοβάθμιας εκπαίδευσης εφάμιλλου προς τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα. Ξεκινήσαμε θεσμοθετημένο Εθνικό Διάλογο για την Αναβάθμιση της Δημόσιας Εκπαίδευσης, γεγονός που συμβάλλει ενεργά στην επίρρωση των αρχών της διαφάνειας, της συναίνεσης και της αποτελεσματικότητας. Ακολουθούμε πρωτοποριακή μέθοδο δημόσιας διαβούλευσης, που επιτρέπει την ευρύτερη εκπροσώπηση, την πληρέστερη καταγραφή των προβλημάτων, την ανταλλαγή απόψεων και την αναζήτηση λύσεων, που ανταποκρίνονται, κατά τρόπο αποτελεσματικό και δίκαιο, στα διαπιστωμένα κοινά αιτήματα των πολιτών. Οι καρποί του διαλόγου αυτού άρχισαν ήδη να φαίνονται και είναι βέβαιο ότι τα θετικά αποτελέσματά του θα γίνονται προοδευτικά αντιληπτά σε όλους. Προϊόν του εθνικού διαλόγου είναι και το Νομοσχέδιο για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Ένα νομοσχέδιο που θεσπίζει αντικειμενικό σύστημα αξιολόγησης των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, με σεβασμό στην αυτοτέλειά τους. Θεσπίζει σύστημα που έχει ως βασική αρχή την αξιολόγηση, τόσο από τα ίδια τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, όσο και από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, υπό το συντονισμό Ανεξάρτητης Διοικητικής Αρχής. Σύστημα που είναι συμβατό με τα ευρωπαϊκά πρότυπα και έχει ως στόχο τη συνεχή βελτίωση της ποιότητας υπηρεσιών Παιδείας, που παρέχονται από την Ανώτατη Εκπαίδευση.
Στο σημείο αυτό θα μου επιτρέψετε να πω δύο λόγια από καρδιάς. Και στον χώρο της Εκπαίδευσης τα προβλήματα που συσσωρεύτηκαν από το παρελθόν είναι πολλά και μεγάλα. Οι αποσπασματικές ρυθμίσεις που βαπτίσθηκαν «μεταρρυθμίσεις» άφησαν ουσιαστικά ανέγγιχτα ζητήματα που στις μέρες μας αναδεικνύονται σε μείζονες προκλήσεις. Όταν όλοι γύρω μας τρέχουν με τους ρυθμούς τις νέας εποχής δεν μπορούμε εμείς να μένουμε καθηλωμένοι στο χθες. Είναι επιτέλους καιρός να αλλάξουμε αντίληψη, να αλλάξουμε ταχύτητα. Όλοι μαζί, κυβέρνηση, πολιτικές δυνάμεις και εκπαιδευτική κοινότητα πρέπει να αναλάβουμε τις ευθύνες μας. Δεν γίνεται να λέμε ότι χρειάζονται αλλαγές και τομές και να μην συμφωνούμε στα αυτονόητα. Δεν γίνεται φοβικά σύνδρομα και ανασφάλειες να στέκονται εμπόδια στην πρόοδο. Δεν είναι προοδευτική αντίληψη η εμμονή στη συντήρηση αποτυχημένων πρακτικών και νοοτροπιών του χθες.
Μια από τις βασικές αιτίες – ίσως η βασικότερη – για την αναξιοπιστία της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης είναι το γεγονός ότι από το ελληνικό Πανεπιστήμιο απουσιάζει η άμιλλα, λείπουν τα κίνητρα για μεγαλύτερη προσπάθεια. Η αξιολόγηση, μια από τις κυριότερες παραμέτρους, εκπαιδευτικών συστημάτων σ’ ολόκληρο τον κόσμο, λείπει σχεδόν παντελώς στη χώρα μας.
Σε κάθε έκφανση της κοινωνικής μας ζωής οι πάντες κρινόμαστε και αξιολογούμαστε καθημερινά. Αυτή η αυτονόητη αρχή που κινητροδοτεί την προσπάθεια να γινόμαστε όλο και καλύτεροι, να πηγαίνουμε μπροστά, να θέτουμε υψηλούς στόχους, να διδασκόμαστε από τα λάθη μας και να συνεχίζουμε σοφότεροι την πορεία μας κάποιοι θεωρούν ότι δεν χρειάζεται στο Εκπαιδευτικό Σύστημα. Για μας η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων συνιστά καίρια διαρθρωτική αλλαγή. Είναι ο αναγκαίος όρος για να αποκτήσουμε μια πραγματικά σύγχρονη και ποιοτική Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Για να έχουμε Ανώτατα Ιδρύματα ανταγωνιστικά στην Ευρώπη και τον κόσμο. Για να έχουν τα πτυχία των παιδιών μας αντίκρισμα στην αγορά εργασίας. Για να δικαιωθούν οι κόποι των νέων μας και οι θυσίες που κάνουν οι γονείς για να σπουδάσουν τα παιδιά τους.
Με το Νομοσχέδιο για τη Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση θεσμοθετείται επίσης το Ευρωπαϊκό Σύστημα Μεταφοράς και Συσσώρευσης Πιστωτικών Μονάδων (ECTS) και το Παράρτημα Διπλώματος. Στο μεταξύ, κάνοντας τις δεσμεύσεις μας πράξη, αλλά και συνθέτοντας τις προτάσεις που αναπτύσσονται στον Εθνικό Διάλογο καταρτίσαμε και καταθέσαμε προς ψήφιση το νομοσχέδιο για τη Διά Βίου Μάθηση.
Καθημερινή έγνοια της Κυβέρνησης είναι η βελτίωση της ζωής του πολίτη και η δημιουργία των όρων και των προϋποθέσεων για μια νέα καλύτερη προοπτική. Αυτή είναι η πεμπτουσία, ο σκοπός, η αποστολή της πολιτικής. Αυτός είναι ο κοινός αγώνας. Και στον αγώνα αυτό βασικό εφόδιο είναι η επένδυση στην Παιδεία, τον Πολιτισμό, τις Νέες Τεχνολογίες.
Θέλω στο σημείο αυτό να επισημάνω, για μια ακόμη φορά, την ανάγκη να καλύψουμε όσο το δυνατόν συντομότερα το «ψηφιακό χάσμα» που μας χωρίζει από τις πιο αναπτυγμένες χώρες του κόσμου. Να δημιουργήσουμε τις συνθήκες ώστε οι νέες και οι νέοι μας να έχουν εύκολη πρόσβαση στις λεωφόρους της νέας γνώσης.
Στο πλαίσιο αυτό σε συνεννόηση με τον ΟΤΕ από το επόμενο ακαδημαϊκό έτος ο πρώτος σε επίδοση φοιτητής κάθε έτους, σε κάθε σχολή, καθώς και ο φοιτητής ή η φοιτήτρια που εισήχθησαν πρώτοι σε κάθε σχολή, θα δικαιούνται δωρεάν πρόσβαση ADSL και υπηρεσία γρήγορου Internet για ολόκληρο το ακαδημαϊκό έτος.
Καλέσαμε επίσης τον ΟΤΕ να αναλάβει την πρωτοβουλία σε συνεννόηση με τις άλλες εταιρείες παρόχους υπηρεσιών Internet ώστε να μειωθούν σημαντικά οι τιμές πρόσβασης ADSL και το τέλος ενεργοποίησης. Ήδη ο ΟΤΕ ανταποκρίθηκε και από το επόμενο ακαδημαϊκό έτος για όλους τους προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές των ΑΕΙ και ΤΕΙ θα παρέχει ειδική μειωμένη τιμή 5 ευρώ το μήνα για την ADSL πρόσβαση (από περίπου 36 ευρώ που είναι σήμερα), ενώ παράλληλα θα προσφέρει μειωμένο κατά 50% τέλος ενεργοποίησης. Ταυτόχρονα οι πάροχοι υπηρεσιών Internet και ο ΣΕΠΕ συμφώνησαν με τον ΟΤΕ, όπως με ενημέρωσε ο Πρόεδρος του Οργανισμού, και θα προσφέρουν και αυτοί στους φοιτητές ειδικό προϊόν για την υπηρεσία του γρήγορου Internet σε σημαντικά μειωμένη τιμή. Έτσι, η ολοκληρωμένη υπηρεσία θα προσφέρεται στην τιμή των 15 ευρώ το μήνα έναντι της ισχύουσας σήμερα τιμής των περίπου 85 ευρώ.
Πρόσθετος στόχος είναι η ενίσχυση του αναπτυξιακού ρόλου της εκπαίδευσης και η σύνδεσή της με την παραγωγική διαδικασία. Είναι η παραγωγή νέας γνώσης μέσω της έρευνας, αλλά και η εφαρμογή των αποτελεσμάτων της στη διαδικασία της ανάπτυξης και της προόδου. Είναι η συμβολή της Παιδείας στη δυναμική και βιώσιμη ανάπτυξη, την πρόοδο του Τόπου και την ευημερία του πολίτη, την κοινωνική συνοχή, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Αυτός είναι ο τελικός στόχος μας. Αυτός είναι ο δρόμος του μέλλοντος. Και ο δρόμος αυτός ξεκινά από εδώ. Από τα σχολεία. Από τα Ανώτερα και Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα. Από εσάς: Τις νέες και τους νέους μας.
Στόχος και φιλοδοξία της Πολιτικής μας για την Παιδεία, είναι να ανταποκρίνεται στα σύγχρονα δεδομένα, τις αυξημένες απαιτήσεις της Νέας Εποχής, τις ανάγκες του κοινωνικού συνόλου, τις προσδοκίες και τα οράματα της Νέας Γενιάς. Αυτό το στόχο έχει η Πολυτεχνική Σχολή. Ταυτόχρονα, όμως, διαδραματίζει ολοένα και πιο σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης και γενικότερα της Βόρειας Ελλάδας. Συμβάλλει στη συνεχή αναβάθμιση του ρόλου της Πόλης μας, αλλά και γενικότερα του Βορειοελλαδικού τόξου, στην ευρύτερη περιοχή της Ν.Α. Ευρώπης. Είναι σημαντικός κόμβος στο δρόμο που οδηγεί τη Θεσσαλονίκη στο ρόλο που δικαιούται. Να είναι, δηλαδή, εκπαιδευτικό και πολιτισμικό κέντρο στην ευρύτερη περιοχή. Να είναι διεθνές κέντρο ανάπτυξης των επιστημών, της έρευνας, της τεχνολογίας. Να γίνει πραγματικά, η σύγχρονη Μητρόπολη της Ν.Α. Ευρώπης. Για το σκοπό αυτό, ανάμεσα στ’ άλλα, προετοιμάζουμε την Ίδρυση Διεθνούς Πανεπιστημίου στη Θεσσαλονίκη, με στόχο να αποτελέσει χώρο συνάντησης των πολιτισμών και ανάδειξης των αρχών της Ε.Ε. στη γειτονιά μας. Το Πανεπιστήμιο αυτό θα δέχεται φοιτητές από όλο τον κόσμο, θα λειτουργήσει κατ’ αρχήν με τρεις κατευθύνσεις και τα μαθήματα θα διδάσκονται κυρίως στα αγγλικά. Το προσχέδιο είναι ήδη έτοιμο και αναζητείται ο κατάλληλος χώρος για την εγκατάστασή του.
Με την ευκαιρία της παρουσίας μου εδώ, θέλω να υπογραμμίσω ότι ανταποκρινόμαστε θετικά στα χρόνια αιτήματα της Θεσσαλονίκης και μπορούμε να πούμε ότι, επιτέλους, η Πόλη περνά από τα χαρτιά και τα λόγια, στην πράξη και τα έργα, που έχει ανάγκη.
Προωθούμε (όπως ακριβώς δεσμευτήκαμε) τα μεγάλα έργα για την ενίσχυση των αναπτυξιακών δυνατοτήτων της ευρύτερης περιοχής και τη βελτίωση της ζωής στην Πόλη μας (το Μετρό, την υποθαλάσσια αρτηρία, τα έργα επέκτασης και εκσυγχρονισμού του αεροδρομίου).
Προχωρούμε, για τον ίδιο σκοπό, στην αποδέσμευση στρατοπέδων που βρίσκονται μέσα στον πολεοδομικό ιστό της πόλης.
- Στο στρατόπεδο ‘’Παύλου Μελά’’ προωθείται σχέδιο δημιουργίας Πρότυπου Μητροπολιτικού Κέντρου.
- Από το στρατόπεδο ‘’Μ. Αλεξάνδρου’’ αποδεσμεύονται χώροι για την ανάπτυξη κοινωνικών δραστηριοτήτων.
- Στο στρατόπεδο ‘’Ζιάκα’’ αποχαρακτηρίζεται μια σημαντική έκταση για αθλητικές εγκαταστάσεις.
- Από το στρατόπεδο ‘’Παπακυριαζή’’ αποχαρακτηρίζεται έκταση υπέρ της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τη διάνοιξη του δρόμου.
Κεντρικός στόχος της πολιτικής μας είναι η εξελικτικά καλύτερη ζωή για όλους. Κεντρική επιλογή μας είναι η επένδυση στην Παιδεία και τον Πολιτισμό. Αναγνωρίζουμε ότι τα προβλήματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (και ειδικότερα τα προβλήματα της Πολυτεχνικής Σχολής) είναι χρόνια και σημαντικά. Αναπτύσσουμε κάθε προσπάθεια, ώστε να ανταποκρίνεται η Πολιτεία στις υποχρεώσεις που έχει. Να είναι αρωγός στο έργο που επιτελείται αλλά και στην περαιτέρω προαγωγή του. Χτίζουμε, όλοι μαζί, τη σύγχρονη Ελλάδα του 21ου αιώνα.
Το επιστημονικό και εκπαιδευόμενο δυναμικό των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων (δεδομένης μάλιστα της αυτοτέλειας των Πανεπιστημίων) έχει πρωταγωνιστικό ρόλο. Είναι πλοηγός στην Ελλάδα της ανάπτυξης, της προόδου, της κοινωνικής δικαιοσύνης. Είναι η δύναμη των αλλαγών και των μεταρρυθμίσεων για την Ελλάδα που θέλουμε. Αναπτύσσουμε για το σκοπό αυτό κάθε δυνατή προσπάθεια. Αξιοποιούμε κάθε γόνιμη ιδέα. Εργαζόμαστε με όραμα και αυτοπεποίθηση. Εύχομαι ολόθερμα κάθε επιτυχία στους διδάσκοντες και καλή πρόοδο στους διδασκόμενους.