ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

Αθήνα, 20 Μαρτίου 2007

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ

ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ. ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ

ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΧΡΟΝΙΑ

ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ

Είναι ιδιαίτερη η συγκίνησή μου, καθώς έρχομαι να μιλήσω για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή στην επέτειο των 100 ετών από τη γέννησή του. Το γεγονός ότι είμαστε σήμερα εδώ, εκπρόσωποι απ’ όλες τις πολιτικές δυνάμεις είναι ύψιστη τιμή στη μνήμη του μεγάλου Μακεδόνα Πολιτικού. Σημαίνει, κατ’ αρχάς, την καθολική αναγνώριση του έργου του πέρα από τις όποιες πολιτικές διαφωνίες.  Είναι, όμως, και ένα παράδειγμα του πολιτικού πολιτισμού, για τον οποίο μπορούμε να είμαστε περήφανοι.

Του πολιτισμού που ήταν ένα από τα βασικά οράματά του, για την Ελλάδα, την Κοινωνία μας, την ουσία και την ποιότητα της Δημοκρατίας μας. Δεν θα αναφερθώ στην ιστορία της πολιτικής διαδρομής του. Αυτό, άλλωστε, είναι έργο που ανήκει στο πεδίο της έρευνας, της μελέτης και της ανάλυσης των ιστορικών. Προέχει, για μας, να δούμε τις παρακαταθήκες και τα πολιτικά διδάγματα που μας κατέλειπε. Να δούμε ξανά τους στόχους που είχε θέσει και τους τρόπους, που προσέγγισε τα οράματά του.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής δεν ήταν, βέβαια, αλάνθαστος. Σίγουρα, όμως, ήταν προικισμένος με τα κρίσιμα εκείνα προσόντα, τις ικανότητες και τις πολιτικές αρετές, που διαθέτουν Ηγέτες- Πολιτικοί, οι οποίοι γράφουν Ιστορία. Ηγέτες και Πολιτικοί που δεν άγονται από τα γεγονότα και τις εφήμερες σκοπιμότητες, αλλά οδηγούν οι ίδιοι τις εξελίξεις, με όραμα αλλά και ρεαλιστική στόχευση. Ηγέτες και Πολιτικοί που διαμορφώνουν την πορεία της Χώρας τους, για τα πολλά επόμενα χρόνια. Που καταφέρνουν, τελικά, να ορίζουν κοινά οράματα και κοινούς στόχους για όλους τους πολίτες.

Ήταν σε θέση να βλέπει μακριά, να σχεδιάζει σε βάθος χρόνου και να κινείται σταθερά μπροστά. Με βαθειά αίσθηση πολιτικής και κοινωνικής ευθύνης. Ήταν σε θέση να κάνει πράξη τις επιλογές του. Με δυναμισμό και αποτελεσματικότητα. Ήταν, τελικά, ο Πολιτικός των μεγάλων εθνικών επιλογών και των μεγάλων αποφάσεων. Σφράγισε, ωστόσο, την πορεία της Χώρας μας, όχι μόνο με τις μείζονος σημασίας επιλογές του, αλλά και με τη συνολική πολιτική παρουσία του. Μια παρουσία που διαπερνά, ως πρότυπο, ως υπόδειγμα μίμησης, το δημόσιο βίο της σύγχρονης Ελλάδας. Παρουσία που παραμένει ζωντανή και ισχυρή, ακόμα και σήμερα.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε επιτύχει το σπάνιο εκείνο συνδυασμό, που του επέτρεπε να πατά στην εποχή του, να σχεδιάζει πέρα από αυτή, αλλά και να τολμά (να τολμά και να πετυχαίνει) την υπέρβαση που απαιτούσαν οι καιροί. Άνοιγε, με τόλμη και σύνεση, καινούριους δρόμους για τη Χώρα μας. Ήταν οραματιστής και ρεαλιστής, συνάμα. Πολιτικός με όραμα χειροπιαστό. Είναι χαρακτηριστικό, αλλά και αποκαλυπτικό του τρόπου που λειτουργούσε, το γεγονός ότι συνέλαβε και σχεδίασε τον μακροπρόθεσμο στόχο της ένταξής μας στην Ευρωπαϊκή Οικογένεια, την ίδια ώρα που η Χώρα αγωνιζόταν για την άμεση επιβίωσή της. Σε δύσκολες ώρες, που η καθημερινότητα όριζε τις δικές της επιτακτικές προτεραιότητες, είχε τη διορατικότητα να αναδεικνύει τις προκλήσεις του μέλλοντος και να διαμορφώνει, παράλληλα, μια μακρόπνοη προοπτική για το Έθνος. Και, βέβαια, είναι γεγονός ότι άνοιξε, σε δύσκολους καιρούς, τους δρόμους μιας πολυδιάστατης Εξωτερικής Πολιτικής. Ήταν πολιτικός του οράματος, της πράξης, της δράσης και του αποτελέσματος. Γίνονταν, γι’ αυτόν, όραμα και στόχος, και τα μικρά και τα μεγάλα. Τα μεγάλα άνοιγαν το δρόμο για να αντιμετωπισθούν, σε μακρόπνοη βάση, τα μικρά. Και τα μικρά ήταν συχνά βασική προϋπόθεση για την κατάκτηση των μεγάλων. Πίστευε ακράδαντα πως η πορεία της Ελλάδας προς την Ευρώπη θα άλλαζε για πάντα την πορεία της. Θα άλλαζε την ίδια τη ζωή μας. Όχι, βέβαια, ως πανάκεια!

Αλλά ως πρόκληση, που θα οδηγούσε συνεχώς στην ένταση των προσπαθειών από όλους. Πίστευε πως κάθε Πολιτικός, που θέλει, ειλικρινά, να προσφέρει στον Τόπο του, οφείλει να τολμά. Οφείλει να συγκρούεται με όλα εκείνα, που συντηρούν το τέλμα και την παρακμή. Δεν δίσταζε να υιοθετεί προοδευτικές πολιτικές, πέρα από δόγματα και ιδεοληψίες. Δεν δίσταζε να παίρνει(όποιο κι αν ήταν το κομματικό και προσωπικό κόστος) τα μέτρα εκείνα που υπηρετούσαν τον πολίτη και το Έθνος. Ενσάρκωνε το πρότυπο του υπεύθυνου Πολιτικού. Αρνείτο συστηματικά τις πρακτικές του λαϊκισμού, της δημαγωγίας, της υπόσχεσης μαγικών συνταγών. Και αυτή ακριβώς η πτυχή της παρακαταθήκης του, παραμένει, πάντα, επίκαιρη και διδακτική για όλους. Η πολιτική ιστορία του Κωνσταντίνου Καραμανλή σφραγίστηκε από τρεις κρίσιμες επιλογές.

Επιλογές στις οποίες στηρίζεται και σήμερα η πορεία της Πατρίδας μας: Πρώτον, από τη μεγάλη προσπάθεια να βγάλει τη Χώρα από την υπανάπτυξη και να διαγράψει την ευρωπαϊκή πορεία και προοπτική της, από τις αρχές της δεκαετίας του ’60.Δεύτερον, από τον πρωταγωνιστικό ρόλο και την ανυπόκριτη σύμπραξή του με όλες τις πολιτικές δυνάμεις, στο μεγάλο εγχείρημα για την ομαλή μετάβαση της Χώρας από την επτάχρονη δικτατορία στην πιο στέρεη Δημοκρατία, που γνώρισε ποτέ ο Τόπος. Και, τρίτον, από την ακούραστη προσπάθειά του, που οδήγησε στο μεγαλύτερο επίτευγμα της Μεταπολιτευτικής Περιόδου, την ένταξη της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Οικογένεια.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ανέλαβε, στις πιο δύσκολες στιγμές, της νεότερης ιστορίας μας την ευθύνη να σφραγίσει το τέλος της δικτατορίας και να προχωρήσει στη συγκρότηση συντεταγμένης και ευνομούμενης Δημοκρατικής Πολιτείας. Κινήθηκε ανάμεσα σε αντιξοότητες και οδυνηρές αδυναμίες της Χώρας. Αντιμετώπισε χαοτικές συνθήκες και τεράστιους κινδύνους. Κατάφερε, όμως, να οδηγήσει την Ελλάδα στην πολιτική σταθερότητα και τη Δημοκρατία, μ’ ένα τρόπο που, λίγο αργότερα, θα χαρακτηριζόταν διεθνώς ως «πολιτικό θαύμα».

  • Νομιμοποιήθηκαν όλες οι πολιτικές δυνάμεις.
  • Καταρτίστηκε και ψηφίστηκε το πιο δημοκρατικό και προοδευτικό Σύνταγμα.
  • Λύθηκε οριστικά το Πολιτειακό ζήτημα.
  • Θεμελιώθηκαν στέρεες βάσεις που διασφαλίζουν, ισχυρή Κοινοβουλευτική Δημοκρατία.

Από την πρώτη στιγμή της Μεταπολίτευσης, ανέλαβε επίμονη προσπάθεια, να οδηγήσει τη Χώρα, το ταχύτερο δυνατό, στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Πάλεψε για να ξεπεράσει εσωτερικές αντιθέσεις, να προσπεράσει διεθνείς αντιξοότητες και να κάνει πραγματικότητα το μεγάλο πολιτικό όραμά του. Η προσαρμογή της Χώρας στο ευρωπαϊκό κεκτημένο, ήταν στόχος για…

  • την ανάπτυξη και την ευημερία,
  • τη δημιουργία μεγάλων έργων,
  • τη στήριξη του αγροτικού κόσμου,
  • την αναμόρφωση του ελληνικού Κράτους.

Ήταν, ταυτόχρονα, συνώνυμο με την παγίωση της Δημοκρατίας, της σταθερότητας και του ομαλού δημόσιου βίου. Ήταν, παράλληλα, στόχος συνυφασμένος με την ασφάλεια των Ελλήνων, την αναβάθμιση του διεθνούς ρόλου της Χώρας, την προάσπιση των συμφερόντων μας. Ήταν στόχος οραματικός, που μπορούσε να εμπνέει όλες τις Ελληνίδες

και όλους τους Έλληνες.

Η μεγαλύτερη, ίσως, προσφορά του Καραμανλή ήταν το υπόδειγμα πολιτικής συμπεριφοράς που έδωσε στην εποχή του και κατέλειπε στους μεταγενέστερους. Πολιτεύθηκε με αποκρυσταλλωμένες αρχές και αξίες. Με βαθιά συναίσθηση πολιτικής και κοινωνικής ευθύνης. Με ακλόνητη πίστη στο όραμά του για την Ελλάδα. Αλλά και με σεβασμό στην άλλη άποψη. Χωρίς να υποκύπτει σε πάθη. Χωρίς να καταφεύγει σε ακρότητες. Χωρίς να προσωποποιεί την πολιτική διαφωνία. Χωρίς δημαγωγικές εξάρσεις και ανέξοδους λαϊκισμούς.

Την προσωπικότητά του χαρακτήριζε ένα πνεύμα δωρικής αυστηρότητας, που τον καθιστούσε αταλάντευτα προσηλωμένο στην αποστολή του. Εργάστηκε, με αδιαμφισβήτητη αγάπη για την Πατρίδα, που τον τιμούσε και ήθελε να υπηρετεί. Με πραγματική έγνοια τον πολίτη, που προσδοκά από τους Πολιτικούς του να υπερβαίνουν τον εαυτό τους και να γίνονται πρότυπα ευθύνης και προσφοράς, για το παρόν και το μέλλον του Τόπου.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής πίστευε ότι αποστολή της πολιτικής ήταν να βγάλει τη Χώρα από την υπανάπτυξη και τους Έλληνες από τη φτώχεια. Να διασφαλίσει συνθήκες ισχυρής οικονομίας και βιώσιμης ανάπτυξης. Να εμπεδώσει το σύστημα του Κράτους Δικαίου και της κοινωνικής δικαιοσύνης. Πίστευε ότι αποστολή της πολιτικής ήταν να εδραιώσει τη Δημοκρατία. Να συγκροτήσει ισχυρό πολιτικό σύστημα, απαλλαγμένο από τα πάθη του παρελθόντος. Να οδηγήσει τον Τόπο, πέρα και πάνω από τις διαχωριστικές γραμμές, που είχαν πληγώσει όλες τις Ελληνίδες και όλους τους Έλληνες. Πίστευε ότι αποστολή της πολιτικής ήταν να κατοχυρώσει την ασφάλεια, τα δίκαια και τα συμφέροντα της Πατρίδας μας. Πίστευε σε μια ισχυρή και περήφανη Ελλάδα, σε μια Ενωμένη Ευρώπη. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής εισήλθε στον πολιτικό βίο του Τόπου με πίστη στην αποστολή που αναλάμβανε. Και έφυγε με την ικανοποίηση  ότι έφερε σε πέρας την αποστολή του. Ευτύχησε να επιτύχει στους κεφαλαιώδεις στόχους του. Ευτύχησε να δει τα οράματά του να γίνονται πράξη. Ευτύχησε να συνδυάσει το πρότυπο του μεγάλου Ηγέτη και Πολιτικού, του οποίου οι πολιτικές επιλογές είχαν ευεργετικά αποτελέσματα για την Πατρίδα και την Κοινωνία μας.

 Σας ευχαριστώ.