Ομιλία του Πρωθυπουργού κατά τη συζήτηση Επίκαιρης Ερώτησης σχετικά με την Ακρίβεια και την Προστασία του Εισοδήματος των Λαϊκών Στρωμάτων

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

Αθήνα, 22 Φεβρουαρίου 2008

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ. ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ

ΣΕ ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ κ. Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΙΒΕΙΑ

ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΛΑΪΚΩΝ ΣΤΡΩΜΑΤΩΝ

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Η ακρίβεια είναι, πράγματι, ένα από τα πιο σοβαρά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα στον Τόπο μας. Είναι πρόβλημα με βαθειές ρίζες στο χρόνο. Πρόβλημα που τροφοδοτείται σήμερα από τις διεθνείς ανατιμήσεις στο γάλα, στα δημητριακά, στις πρώτες ύλες και βέβαια, κυρίως, στο πετρέλαιο. Θυμίζω σε όσους προσποιούνται άγνοια ότι η διεθνής τιμή πετρελαίου, από τα 26 δολ. το 2003, είναι σήμερα πάνω από τα 100 δολ. Σε τέσσερα χρόνια δηλαδή έχει τετραπλασιαστεί! Και αυτό είναι το πιο σημαντικό από τα αίτια του προβλήματος σ’ ολόκληρη την Ευρώπη. Επισημαίνω ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη, από 1,8% στην αρχή του 2007, έφτασε στο 3,1% στο τέλος του χρόνου. Οφείλω, ωστόσο, να υπογραμμίσω ότι αιτία της ακρίβειας στη χώρα μας δεν είναι μόνο ο εισαγόμενος πληθωρισμός. Το γνωρίζουμε, το αναγνωρίζουμε και αναπτύσσουμε στοχευμένες πολιτικές.

Στα προηγούμενα τέσσερα χρόνια, δώσαμε έμφαση…

• στην ενίσχυση του υγιούς ανταγωνισμού,
• στη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου,
• στην εντατικοποίηση των ελέγχων,
• στη στήριξη των Καταναλωτικών Οργανώσεων.

Από την πρώτη στιγμή, θεσμοθετήσαμε τη λειτουργία, με κανόνες και συμμετοχή όλων των παραγωγικών εταίρων, του Εθνικού Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας και Ανάπτυξης και συστήσαμε υπηρεσιακή μονάδα στο ΥΠ.ΑΝ. για να υποστηρίζει το έργο του.

• Αναβαθμίσαμε το Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή και το μετατρέψαμε σε Εθνικό Συμβούλιο Καταναλωτή και Αγοράς, στο οποίο συμμετέχουν, πλέον, εκπρόσωποι όλων των εμπλεκόμενων φορέων της αγοράς, καταναλωτών και προμηθευτών.

▪ Ενεργοποιήσαμε και στελεχώσαμε τη Γενική Γραμματεία Καταναλωτή.

• Εκδόθηκε Οδηγός του Καταναλωτή για τα δικαιώματά του.
• Αναβαθμίστηκε η Γραμμή Καταναλωτή, τόσο για την πληροφόρηση των πολιτών, όσο και για την υποβολή καταγγελιών.

▪ Ενισχύσαμε με αυξημένο προσωπικό -και ενισχύουμε, ακόμη περισσότερο- την Επιτροπή Ανταγωνισμού, για την αποδοτικότερη και ταχύτερη λειτουργία της. Προτείναμε ταυτόχρονα τη συνταγματική κατοχύρωσή της, ώστε να υπάρξει περισσότερη ενίσχυση της λειτουργίας της. Η σύγκριση ανάμεσα στα πρόστιμα που επέβαλε, πριν και μετά το 2004, επισημαίνει τη μεγάλη διαφορά.

▪ Σημειώνω ακόμη ότι εντάθηκαν -και εντείνονται διαρκώς- οι έλεγχοι σε όλο το εύρος της αγοράς. Τα ονόματα των παραβατών γίνονται γνωστά και η σύγκριση ελέγχων είναι καταλυτική. Συγκροτήθηκαν, για το σκοπό αυτό, μικτά συνεργεία και αναπτύχθηκε στενή συνεργασία Κεντρικών Υπηρεσιών και Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων.

▪ Ενισχύθηκαν, τόσο η λειτουργία του ΕΦΕΤ, όσο και οι μηχανισμοί που υπήρχαν για τους ελέγχους της αγροτικής παραγωγής έως την πρώτη μεταποίηση.

▪ Εφαρμόστηκαν, με νόμο του 2005, δραστικά μέτρα για την προστασία από το παραεμπόριο και την ενδυνάμωση του υγιούς εμπορίου.

▪ Θεσμοθετήθηκε και λειτουργεί ως Ανεξάρτητη Αρχή ο Συνήγορος του Καταναλωτή.

▪ Καθιερώθηκε νέο θεσμικό πλαίσιο για τη λειτουργία των Λαϊκών Αγορών.

▪ Αναθεωρούνται οι Αγορανομικές Διατάξεις, για να ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες.

▪ Ενεργοποιείται το Παρατηρητήριο Τιμών, μέσα από την «Κοινωνία της Πληροφορίας».

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Εργαστήκαμε και εργαζόμαστε συστηματικά σε τρεις κατευθύνεις:

1ον: Αδιαπραγμάτευτη αντιμετώπιση φαινομένων που αφορούν, είτε σε κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης, είτε σε εναρμονισμένες πρακτικές, είτε σε ολιγοπωλιακές καταστάσεις. Είναι σταθερή η βούλησή μας τα φαινόμενα αυτά να πατάσσονται αμείλικτα. Δεύτερες σκέψεις δεν υπάρχουν σ΄ αυτό. Δεν αναγνωρίζουμε σε κανέναν το δικαίωμα να πλουτίζει με αθέμιτο τρόπο, σε βάρος των καταναλωτών. Ελεύθερη αγορά δεν σημαίνει ασύδοτη αγορά.

2ον: Απελευθέρωση των αγορών και λειτουργία του ανταγωνισμού, με βάση αυστηρούς και ξεκάθαρους κανόνες. Είναι η μόνη ρεαλιστική και αποτελεσματική πολιτική για την προσέλκυση επενδύσεων, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, τη μείωση του κόστους προϊόντων και υπηρεσιών, προς όφελος του πολίτη – καταναλωτή.

3ον: Σωστή ενημέρωση του πολίτη. Είναι η ασπίδα που έχει ο πολίτης για να προστατεύει αποτελεσματικά τα δικαιώματα και την αγοραστική δύναμή του. Ο καταναλωτής που επιλέγει, ο καταναλωτής που επιβραβεύει την υψηλή ποιότητα και τη χαμηλή τιμή, είναι το πιο αποτελεσματικό ανάχωμα στην ακρίβεια. Ψηφίσαμε για το σκοπό αυτό ρύθμιση που έδωσε στις Καταναλωτικές Οργανώσεις τη δυνατότητα να αποκτήσουν πανελλήνια εμβέλεια και στηρίζουμε τη λειτουργία τους, με αυξημένους πόρους που, πέρυσι, έφτασαν τα 300 χιλ. ευρώ, έναντι 40 χιλ. το 2003.

Κινούμενοι σε αυτές τις κατευθύνσεις, καταφέραμε, τα προηγούμενα χρόνια, να συγκρατήσουμε τον πληθωρισμό και να μειώσουμε, σε λιγότερο από μια μονάδα, τη διαφορά του από αυτόν της Ευρωζώνης. Από 1,3% που ήταν το 2003, στο 0,9% το 2007.

Όμως! Τίποτε απ’ ό,τι έγινε δεν αρκεί. Δεν σταματούμε εδώ! Συνεχίζουμε με νέες δράσεις, σε όλα τα μέτωπα.

Ο αρμόδιος Υπουργός παρουσίασε, χθες,  δέσμη από 41 μέτρα που καλύπτουν όλο το φάσμα της παραγωγικής – εμπορικής – καταναλωτικής δραστηριότητας.

Δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση σε εξυγιαντικές πρωτοβουλίες, στην αυστηροποίηση των κυρώσεων, στη συστηματική ενημέρωση των καταναλωτών. Αναπτύσσουμε κάθε γόνιμη πρωτοβουλία για να νιώσουν οι καταναλωτές και ιδιαίτερα οι οικονομικά αδύναμοι περισσότερη σιγουριά στις καθημερινές συναλλαγές τους. Σ’ αυτό το πλαίσιο, είμαστε έτοιμοι να ενσωματώσουμε κάθε σοβαρή, τεκμηριωμένη και εφαρμόσιμη πρόταση, απ’ όπου κι αν προέρχεται. Θέλουμε απέναντι στο μέτωπο της ακρίβειας όλες τις πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις. Θέλουμε την πιο πλατειά συμμαχία Πολιτείας και Πολιτών. Θέλουμε τον πολίτη ενεργό συμμέτοχο στον κοινό στόχο.

ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

Μιλάτε για μείωση εισοδημάτων. Λέτε ανακρίβειες ως συνήθως: Την τριετία 2005-2007, η ετήσια αύξηση του πραγματικού μισθού για τους εργαζόμενους ήταν 3%. Στην Ευρωζώνη ήταν 0,3%. Την ίδια τριετία, το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών αυξήθηκε κατά 4,1% το χρόνο, έναντι 1% στην Ευρωζώνη. Οι κατώτατες αποδοχές αυξήθηκαν σωρευτικά κατά 7,7%, ενώ στην Ευρωζώνη παρέμειναν στάσιμες. Συνολικά, το κατά κεφαλή διαθέσιμο εισόδημα στην Ελλάδα, σε σχέση με αυτό της Ευρωζώνης, αυξήθηκε, από 89,4% το 2003, σε 99,4% το 2007. Και αυτό σημαίνει πραγματική σύγκλιση.

Δεν είπαμε ποτέ -και δεν λέμε τώρα- πως έπαψε να υπάρχει ακρίβεια. Δεν είπαμε -και δεν λέμε- ότι λύθηκαν όλα τα προβλήματα. Υπάρχουν και εκκρεμότητες  και παθογένειες και νοσηρές νοοτροπίες. Δεν κρύψαμε και δεν κρύβουμε τίποτε. Ο Αρχηγός όμως της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης προσποιείται πως δεν ξέρει, ούτε τί γινόταν όταν βρίσκονταν στην Κυβέρνηση, ούτε τί γίνεται τώρα που είναι στην Αντιπολίτευση! Καταγγέλλει την Κυβέρνηση, αλλά δεν τεκμηριώνει ούτε καταγγελία, ούτε θέση, ούτε πρόταση.

• Δεν αναφέρει ούτε έναν έλεγχο, που γινόταν πριν και καταργήθηκε σήμερα!
• Δεν αναφέρει ούτε έναν ελεγκτικό μηχανισμό, που έκανε καλά τη δουλειά του πριν και δεν την κάνει σήμερα!
• Δεν τολμά καμιά σύγκριση με ό,τι γινόταν τον καιρό που είχαν την ευθύνη της διακυβέρνησης. Προσποιείται ότι μόλις τώρα ανακάλυψε το πρόβλημα της ακρίβειας. Και αυτό, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν συνιστά υπεύθυνη στάση. Είναι λαϊκισμός. Και ο λαϊκισμός δεν προσθέτει, αλλά αφαιρεί.

Σε όλα όσα ακούστηκαν απαντούμε έμπρακτα, με τις πολιτικές και τα μέτρα που εφαρμόζουμε. Επαναλαμβάνω, όμως: Εάν υπάρχουν συγκεκριμένες και εφαρμόσιμες προτάσεις τις περιμένουμε! Δεν μονοπωλούμε τίποτα! Δεν ωφελεί, όμως, ούτε η διαστρέβλωση, ούτε η προσποίηση άγνοιας των δεδομένων. Οι αβάσιμοι ισχυρισμοί και οι γενικεύσεις ενθαρρύνουν την ασυδοσία και βλάπτουν τελικά τον καταναλωτή.

Αναφέρθηκε ότι ξένες εταιρίες πωλούν τα πάντα ακριβότερα στη Χώρα μας. Ορισμένα προϊόντα είναι, πράγματι, ακριβότερα! Άλλα, όμως, είναι φθηνότερα. Το σημαντικότερο: Όλοι γνωρίζουμε ότι οι τιμές, σχεδόν όλων των αγαθών, διαμορφώνονται με βάση την προσφορά, τη ζήτηση και τους κανόνες του υγιούς ανταγωνισμού. Δεν καθορίζονται ούτε με υπουργικές αποφάσεις, ούτε με προεδρικά διατάγματα. Δεν μπορεί, λοιπόν, να καλλιεργούνται απόψεις, που δεν κάνουν τίποτε άλλο, παρά να συμβάλλουν στην απάθεια, την αδράνεια, τη διαιώνιση των προβλημάτων. Είναι χρήσιμο να βάζουμε τα πράγματα στη θέση τους, για να μη δημιουργούνται εντυπώσεις, που τελικά μόνο ζημιά μπορεί να κάνουν. Επαναλαμβάνω, ωστόσο: Η ελευθερία της αγοράς δεν συμβιβάζεται με την ασυδοσία. Δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στην ενδυνάμωση του εποπτικού και ελεγκτικού έργου, με βασικές αρχές τη σαφήνεια, την απλούστευση, την αυστηρότητα.

Δίνουμε έμφαση στην αδιαπραγμάτευτη τήρηση της νομιμότητας, την εξασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού, τη μετάδοση ενός καθαρού μηνύματος, προς κάθε κατεύθυνση: Πήραμε και θα συνεχίσουμε να παίρνουμε κάθε πρόσφορο μέτρο. Συμμαχούμε με τον πολίτη – καταναλωτή για το καλύτερο αποτέλεσμα. Η μάχη με την ακρίβεια, η μάχη για την καθημερινότητα του πολίτη είναι καθημερινή μάχη για μάς.

Μέμφεσθε την Επιτροπή Ανταγωνισμού για υπολειτουργία. Για πρώτη φορά, η Επιτροπή προχώρησε σε πραγματικούς ελέγχους σε κρίσιμες υποθέσεις. Αναφέρω, ως παράδειγμα, τις συμφωνίες μεταξύ «σούπερ μάρκετ» και βιομηχανίας τροφίμων, για τη χειραγώγηση τιμών. Αναφέρω και τη λειτουργία της αγοράς γάλακτος, για την οποία ανάλογη καταγγελία στο παρελθόν, εγκαταλείφθηκε στο «συρτάρι». Η αλήθεια είναι ότι η Επιτροπή επέβαλε πρωτόγνωρα, για την ελληνική αγορά, πρόστιμα. Στη διετία 2005 – 2006 επέβαλε δέκα φορές υψηλότερα πρόστιμα, απ’ ό,τι σ’ ολόκληρη την περίοδο 1995 – 2004. Και κάτι ακόμα. Δεν αποφύγατε τον πειρασμό της σκανδαλολογίας και της διαστρέβλωσης. Αφού συζητούμε, όμως, για την ακρίβεια, θα περιοριστώ σε δύο μόνον επισημάνσεις, απέναντι στις αναφορές για την Επιτροπή Ανταγωνισμού:

Πρώτον: Τα περισσότερα στελέχη της Επιτροπής είχαν αξιοποιηθεί από την προηγούμενη Κυβέρνηση, σε σημαντικές θέσεις. Και τα στελέχη της Επιτροπής τα εμπιστευόμαστε, στο σύνολό τους.

Δεύτερον: Σε ό,τι αφορά το πρόβλημα που υπήρξε, οι αρμόδιες Αρχές είχαν μια πληροφορία.

Την αξιοποίησαν έτσι ώστε να αποτραπεί η επιχειρούμενη εξωθεσμική παρέμβαση, να συλληφθούν οι εμπλεκόμενοι και να παραπεμφθούν στη Δικαιοσύνη. Σε άλλες εποχές, θα ακολουθούνταν άλλες πρακτικές! Οι εμπλεκόμενοι θα ειδοποιούνταν, το έγκλημα θα συντελείτο και οι υπαίτιοι θα έλεγαν «όποιος βρει στοιχεία ας πάει στον εισαγγελέα»! Αυτή είναι η διαφορά του σήμερα με το χτες! Και η διαφορά αυτή εντοπίζεται παντού. Είναι η διαφορά ανάμεσα στην αποκάλυψη και τη συγκάλυψη. Είναι η απόδειξη ότι δεν χαριζόμαστε σε κανέναν. Η απόδειξη ότι είμαστε σε διαρκή μετωπική σύγκρουση με τα φαινόμενα της διαφθοράς. Η απόδειξη τελικά ότι δεν είμαστε όλοι το ίδιο.

Και κάτι τελευταίο, επειδή αναφερθήκατε στο έγγραφο Νίμιτς. Τον μόνο που δεν βοηθάει η διαρροή αυτού του εγγράφου είναι την ελληνική Κυβέρνηση στο δύσκολο αγώνα που δίνει. Και εσείς, ειδικά ως πρώην και επί χρόνια Υπουργός Εξωτερικών και με πολλές αντίστοιχες εμπειρίες διαρροών απορρήτων εγγράφων επί υπουργίας σας, οφείλετε να γνωρίζετε και να κατανοείτε καλά αυτό που λέω.