ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ
Αθήνα, 18 Απριλίου 2008
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ. ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ
ΣΕ ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΛΑ.Ο.Σ.
κ. Γ. ΚΑΡΑΤΖΑΦΕΡΗ
ΓΙΑ ΤΑ ΜΜΕ
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Δεν συνηθίζω να σχολιάζω δημοσκοπήσεις, παρότι τις θεωρώ χρήσιμα εργαλεία. Το ερώτημα είναι: Υπάρχει ρόλος της Πολιτείας στα Μέσα Ενημέρωσης, δοθείσης της κατοχυρωμένης, εδώ και αιώνες, ελευθερίας του Τύπου στη Δημοκρατία; Η απάντηση είναι φυσικά και υπάρχει. Και αυτός ο ρόλος έχει σαφώς οριοθετηθεί, όχι μόνον από τον Καταστατικό Χάρτη, αλλά και από ευρωπαϊκές και διεθνείς συνθήκες. Είναι ρόλος ενίσχυσης της ελευθερίας, χωρίς αυτή να μετατρέπεται σε ασυδοσία. Είναι ρόλος ελέγχου από τις συνταγματικά κατοχυρωμένες Αρχές με πρώτο το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης, το οποίο και ενισχύσαμε νομοθετικά.
Δημιουργήθηκαν- το ξέρουμε όλοι αυτό – στο ραδιοτηλεοπτικό τοπίο παθογένειες ετών. Είτε γιατί η Πολιτεία δεν θέλησε να ρυθμίσει το τοπίο, είτε γιατί το ρύθμισε ελλιπώς. Στα τελευταία τέσσερα χρόνια έγιναν σημαντικά βήματα: Προωθήσαμε ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο, με τον νόμο 3592, που ψηφίστηκε τον Ιούλιο του 2007, μετά από μια διετία ανοιχτού διαλόγου, τόσο με τους ενδιαφερόμενους φορείς, όσο φυσικά και με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ο νόμος για τη συγκέντρωση και την αδειοδότηση είναι από τους πλέον πρωτοποριακούς σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Δεν κρυφτήκαμε πίσω από το δάχτυλό μας! Απελευθερώσαμε το ιδιοκτησιακό καθεστώς, βάζοντας όμως αυστηρό όριο της συγκέντρωσης δύναμης στην αγορά και ελέγχοντας αυτήν τη συγκέντρωση, μέσω της Επιτροπής Ανταγωνισμού και του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης. Όπως ακριβώς συμβαίνει στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Δίλημμα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν είχαμε. Απέναντι στο άναρχα δομημένο ραδιοτηλεοπτικό τοπίο της αναλογικής εποχής, του χθες δηλαδή, φέρνουμε, με συστηματική δουλειά το αύριο πιο κοντά στη Χώρα μας. Βαδίζουμε γοργά προς την ψηφιακή εποχή.
Στο σημείο αυτό θέλω να επισημάνω ότι, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση άλλοι είχαν ήδη μπει στην ψηφιακή εποχή, εμείς παραλάβαμε ένα περιβάλλον όπου η Χώρα είχε κατοχυρώσει διεθνώς μόνον 136 συχνότητες, από το 1961, και έκτοτε ουδέν. Κατοχυρώσαμε πάνω από 2.500 χιλιάδες συχνότητες. Ξεκινήσαμε, εδώ και δύο χρόνια, την ψηφιακή τηλεόραση. Με πρώτη την ΕΡΤ, η οποία εκπέμπει ήδη τρία ψηφιακά προγράμματα. Ένα μάλιστα, (το ΠΡΙΣΜΑ +) είναι το πρώτο πανευρωπαϊκά ψηφιακό πολυσυλλεκτικό κανάλι που απευθύνεται σε άτομα με αναπηρία. Σε συνανθρώπους μας, δηλαδή, που για χρόνια ήταν αποκλεισμένοι από την ενημέρωση και την ψυχαγωγία.
Ολοκληρώσαμε τους χάρτες συχνοτήτων, με μελέτες του Πολυτεχνείου, για τη μετάβαση στη ψηφιακή εποχή. Σε λίγο ολοκληρώνονται και οι χάρτες του ραδιοφώνου, ώστε να μπορεί να αρχίσει η διαδικασία αδειοδότησης.
Ως προς τους κανόνες διαφάνειας, ολοκληρώσαμε τις συζητήσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το βασικό μέτοχο- θέμα που δεν εγκαταλείψαμε – και καταλήξαμε σε κοινό τόπο, συμβατό με τα ευρωπαϊκά δεδομένα.
Προχωρήσαμε σε νόμο για τα Περιφερειακά Μέσα Ενημέρωσης, ο οποίος θεσπίζει αντικειμενικό πλαίσιο λειτουργίας, με κανόνες διαφάνειας για τις καταχωρίσεις. Από το 2004 λειτουργεί επιτροπή, που ελέγχει αν το 30% της κρατικής διαφήμισης κατευθύνεται στα Μέσα της Περιφέρειας. Και το πετύχαμε αυτό για πρώτη φορά το 2006, όταν το 32% της κρατικής διαφήμισης πήγε όντως σε Μέσα της Περιφέρειας. Από τις προηγούμενες κυβερνήσεις ουδέποτε είχε γίνει σεβαστός αυτός ο νόμος.
Προωθήσαμε και εφαρμόσαμε νέο νομοθετικό πλαίσιο για την δημοσιοποίηση των δημοσκοπήσεων. Από το 2004 κιόλας δημοσιοποιούμε όλα τα οικονομικά στοιχεία της κρατικής διαφήμισης. Γνωρίζει πια ο πολίτης πού πήγε και το τελευταίο ευρώ δημοσίου χρήματος. Αλλαγές – θα μου επιτρέψετε να πω – επαναστατικές σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν, όταν η κρατική διαφήμιση αποτελούσε προσωπικό όπλο στα χέρια της εκάστοτε κυβέρνησης.
Συζητούμε με τους Ευρωπαίους εταίρους μας τα προβλήματα που αντιμετωπίζονται στο Ιντερνετ. Το διαδίκτυο είναι χώρος ελεύθερης έκφρασης, νέος χώρος επικοινωνίας που χρειάζεται πολύ προσεκτική προσέγγιση, η οποία να διασφαλίζει την ελευθερία στον χρήστη και τον σεβασμό των δικαιωμάτων όλων των πολιτών.
Σε ό,τι αφορά τη Δημόσια Τηλεόραση, διασφαλίσαμε την ανεξαρτησία της και την αντικειμενική προσέγγιση στα γεγονότα. Είναι έξω από τη λογική μας η άσκηση οποιασδήποτε παρέμβασης. Κάναμε βήματα μπροστά, σεβόμενοι την ανεξαρτησία του δημοσιογραφικού λειτουργήματος, σεβόμενοι, πάνω απ΄όλα, τον Έλληνα πολίτη. Συνεχίζουμε στην ίδια κατεύθυνση που αποδίδει ήδη καρπούς.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Να ξεκαθαρίσουμε μερικά πράγματα. Εγώ ούτε ομάδες ξέρω, ούτε μισθοφόρους ξέρω, ούτε μυστικά κονδύλια ξέρω. Είναι αντίθετα στη φιλοσοφία μου και δεν έχουν σχέση με τη σημερινή Κυβέρνηση. Δεν ξέρω αν γίνονταν στο παρελθόν, ούτε με ενδιαφέρει. Αν γίνονταν τα καταδικάζω. Και θέλω να ξεκαθαρίσω και κάτι ακόμα. Δεν ξέρω αν είναι στη φαντασία σας, αλλά αν αυτά, έστω και σε ελάχιστο ποσοστό, συνέβαιναν, προφανώς θα είχα διαφορετική μεταχείριση από τον Τύπο και τις τηλεοράσεις δώδεκα χρόνια τώρα. Φτάνω στο δωδέκατο χρόνο Αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας και είμαι πάντα στο στόχαστρο σχεδόν του συνόλου του Τύπου, των Ραδιοτηλεοπτικών Μέσων. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Πώς λοιπόν θα μπορούσε να δικαιολογηθεί αυτό με τις εικονικές πραγματικότητες που περιγράφετε;
Δύο στοιχεία μόνο. Στις 31 Μαρτίου κάθε έτους, οι έχοντες νόμιμο συμφέρον, (πχ η ΕΣΗΕΑ), μπορούν να προμηθευτούν και να προμηθεύονται τον κατάλογο των ονομάτων των δημοσιογράφων που εργάζονται στους κρατικούς οργανισμούς. Και αυτό για πρώτη φορά το κάναμε εμείς. Για πρώτη φορά έγινε το 2005.
Θέλω να πω δύο λέξεις ακόμα για την αξιοπιστία της δημόσιας τηλεόρασης. Είπα ήδη μερικά πράγματα. Άλλωστε, η έρευνα, που εσείς επικαλεστήκατε για να υποβάλλετε αυτή την ερώτηση, σας δίνει μια ακόμα απάντηση για το πόσο αξιόπιστη έγινε η δημόσια τηλεόραση τα τελευταία χρόνια. Η δημόσια τηλεόραση, σεβόμενη όλες τις φωνές, προωθεί ποιοτικά προγράμματα για την ψυχαγωγία του πολίτη, άλλαξε σε πολλά τις δομές της, οργανώνεται καλύτερα εσωτερικά, αξιοποιεί στελέχη και ικανούς ανθρώπους από την ελεύθερη αγορά, οργάνωσε τα οικονομικά της για να είναι συνεπής απέναντι στο ελληνικό και το ευρωπαϊκό δίκτυο. Εξυγιάναμε τα οικονομικά της εταιρείας, η οποία από το 2006 έχει οδηγηθεί σε θετικά αποτελέσματα στη λειτουργική της χρήση.
Και ένα τελευταίο σχόλιο. Ετέθη το ερώτημα αν είμαι ικανοποιημένος από την ποιότητα της ενημέρωσης, ή την πληρότητά της. Ευθέως λοιπόν σας λέω ότι δεν είμαι. Συντάσσομαι με τη μεγάλη πλειοψηφία των Ελλήνων πολιτών. Το θέμα όμως είναι ότι η Πολιτεία ούτε λογοκρίνει, ούτε επιβάλλει αυθαίρετα το περιεχόμενο. Κινείται, ως οφείλει, στο πλαίσιο των νόμων, με τα συντεταγμένα της όργανα. Είναι αλήθεια ότι τα περισσότερα δελτία ειδήσεων παρουσιάζουν ένα μόνο θέμα. Μια ολόκληρη ώρα την ημέρα και επί εβδομάδες συχνά το ίδιο θέμα. Έχουν κοινό που τα παρακολουθεί. Δεν θα σχολιάσω ούτε το ένα, ούτε το άλλο. Θα σημειώσω ότι η χώρα μας -και στον τομέα της ενημέρωσης – δεν μπορεί να ομφαλοσκοπεί και να είναι φοβική, να μην παρακολουθεί τι συμβαίνει γύρω μας.
Βεβαίως υπάρχουν σήμερα πολλοί τρόποι ευρείας πληροφόρησης και η νέα γενιά τους αξιοποιεί. Νομίζω ότι περνάμε ακόμα μια μεγάλη παρένθεση εσωστρέφειας στην τηλεοπτική ενημέρωση. Αυτή η παρένθεση μπορεί να κλείσει μόνο με τη βελτίωση της ποιότητας της Παιδείας μας, φυσικά με την ανάπτυξη της τεχνολογίας και με τη στάση και συμπεριφορά όλων μας.