Συνέντευξη (θεματική) του Πρωθυπουργού, κ. Κ. Καραμανλή,
στoν (Ελληνικό) «Economist» – των ειδικών εκδόσεων της «Καθημερινής»
για το «Ιρλανδικό θαύμα»
- Κύριε Πρωθυπουργέ, πριν από δύο δεκαετίες, περίπου, η Ιρλανδία ήταν εξουθενωμένη, καθώς υπέφερε από την ανεργία και την αποτελματωμένη οικονομία της. Σήμερα ο Ιρλανδικός «Κέλτικος Τίγρης» είναι μια οικονομία που συνεχώς αναπτύσσεται και βρυχάται… Εσείς, προσωπικά, από το 1997 έως και σήμερα σταθερά, αναφέρετε το «Ιρλανδικό θαύμα» ως πρότυπο ανάπτυξης. Με βάση αυτό το μοντέλο, αλλά και τις ελληνικές ιδιαιτερότητες, ποιος πιστεύετε ότι είναι ο καλύτερος τρόπος αξιοποίησης των δικών μας, Ελληνικών, προσόντων;
Κ.Κ.: Στη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα «μαγικές συνταγές» για την οικονομική ανάπτυξη δεν υπάρχουν. Θα σας έλεγα ότι το θετικό αποτέλεσμα έρχεται μέσα από την οραματική σύλληψη, την οργανωμένη προσπάθεια, τη συντεταγμένη υλοποίηση, την σταθερότητα και τη συνέπεια στη λειτουργία των θεσμών. Το «Ιρλανδικό Μοντέλο» στηρίχθηκε σε απλές οργανωτικές παραδοχές και εκμεταλλεύθηκε στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό τη δυναμική της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Βασική αντίληψη ήταν ο προσανατολισμός της οικονομικής δράσης προς την προσέλκυση άμεσων επενδύσεων από το εξωτερικό, με στόχο τις εξαγωγές. Η βιομηχανική στρατηγική εστιάστηκε στο να δημιουργηθούν «περιβάλλοντα επιτυχίας» και όχι μεμονωμένες παραγωγικές μονάδες. Είναι σημαντικό ότι η Ιρλανδική κοινωνία, οι εργαζόμενοι, υπέμειναν μια μικρή περίοδο αύξησης της υποαπασχόλησης, προκειμένου να υποκατασταθούν οι παλαιότερες βιομηχανικές δομές και να προωθηθούν οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Επιπλέον, η Ιρλανδία διαχειρίστηκε αποτελεσματικά τις κοινοτικές χρηματοδοτήσεις, ένας κρίσιμος τομέας στον οποίο η χώρα μας χωλαίνει. Η Ελλάδα, η ελληνική οικονομία, μπορεί να αποκομίσει κάποια χρήσιμα διδάγματα, να υιοθετήσει ορισμένες μεθόδους. Σε κάθε περίπτωση η νέα πορεία που έχει ήδη ξεκινήσει η χώρα μας είναι ασφαλώς τολμηρή, διαθέτει όραμα, υλοποιείται με αποφασιστικότητα και κοινωνική ευθύνη. Είναι όμως σε κάθε περίπτωση προσαρμοσμένη στην αναπτυξιακή ιδιαιτερότητα της πατρίδας μας και συνεκτιμά τις διαθέσιμες δομές, άλλα και τα συγκριτικά μας πλεονεκτήματα. Η πολιτική μας στοχεύει κατ’ αρχήν στην εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών. Άμεση προτεραιότητα είναι ο τερματισμός της κακοδιαχείρισης και η επιβολή κανόνων διαφάνειας στον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Ιδιαίτερης όμως σημασίας είναι οι παρεμβάσεις που προωθούμε για τη δημιουργία του εθνικού μας νέου επενδυτικού περιβάλλοντος για την αύξηση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας. Με περισσότερες ευκαιρίες, με σταθερούς όρους και αξιόπιστο κρατικό μηχανισμό.
- Σε ότι αφορά, πάντως, τη μείωση της φορολογίας και πολύ περισσότερο τη μείωση των δημοσίων δαπανών, πολλοί Έλληνες ακαδημαϊκοί και τεχνοκράτες διατυπώνουν την άποψη ότι τα πράγματα είναι πολύ δυσκολότερα για τη χώρα μας και ότι όχι μόνο είναι αδύνατο να μιμηθούμε αλλά ακόμη και να προσεγγίσουμε το «Ιρλανδικό θαύμα». Συμφωνείτε;
ΚΚ.: Η Ελλάδα, όπως και η Ιρλανδία, είναι μικρού μεγέθους χώρες της Ευρωπαϊκής περιφέρειας, αλλά με μεγάλα περιθώρια προοδευτικού εκσυγχρονισμού της οικονομίας, με στόχο τη συνολική συμμετοχή στην οικονομική μηχανή της Ευρώπης. Η μεγάλη πρόκληση για μας είναι «να βαδίσουμε με τους καιρούς». Θέλουμε να μεγεθύνουμε την προστιθέμενη αξία της αναπτυξιακής προσφοράς των Ελλήνων πολιτών στην παγκόσμια οικονομία, μιλώντας πάντα με συγκριτικά μεγέθη. Για να πετύχουμε το στόχο μας προχωρούμε ήδη στη ριζική φορολογική μεταρρύθμιση, με κυριότερα στοιχεία τη σταθερότητα, την απλότητα και τη διαφάνεια των ελέγχων. Οι φορολογικοί συντελεστές μειώνονται όπως γνωρίζετε στο βάθος της επόμενης τριετίας από το 35% στο 25% για τις ΑΕ και τις ΕΠΕ και από το 25% στο 20% για τις προσωπικές εταιρίες. Χρησιμοποιούμε τη σύγχρονη τεχνολογία για τον δραστικό περιορισμό της φοροδιαφυγής και της εισφοροδιαφυγής. Παράλληλα, με τον περιορισμό της κακοδιαχείρισης και την επιβολή κανόνων διαφάνειας σε όλο το δημόσιο τομέα θα επιτύχουμε τον ουσιαστικό περιορισμό των δαπανών. Προσωπικά είμαι αισιόδοξος ότι η νέα διακυβέρνηση μπορεί να κερδίσει το «Ελληνικό στοίχημα» για την ανάπτυξη και την ευημερία .
- Πως θα μπορούσε η Ελλάδα, που δεν έχει το προτέρημα της γλώσσας όπως η Ιρλανδία, να προσελκύσει ξένες εταιρείες και δη εταιρείες υψηλής τεχνολογίας;
ΚΚ.: Φυσικά και μπορεί. Κατ’ αρχάς προωθούμε την απλοποίηση και τη βελτιστοποίηση του νομικού και θεσμικού περιβάλλοντος έτσι ώστε να ενθαρρυνθούν ακόμη περισσότερο οι ξένοι επενδυτές. Η πολιτική απελευθέρωσης των αγορών, με άμεση προτεραιότητα στην ενεργειακή αγορά δίνει ικανά κίνητρα σε νέους επενδυτές. Τα κέντρα υποδοχής επενδυτών, ο εκσυγχρονισμός του συγκοινωνιακού και του επικοινωνιακού δικτύου, αλλά και ο γενικότερος εκπαιδευτικός προσανατολισμός της χώρας, συγκροτούν μια δυναμική βάση για την ανάπτυξη επιχειρηματικών δραστηριοτήτων στους τομείς της τεχνολογίας αιχμής. Στηρίζουμε σε όλα τα επίπεδα την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών και των καινοτόμων δραστηριοτήτων με στόχο την παραγωγή προϊόντων υψηλής ποιότητας. Είναι χαρακτηριστικό των προθέσεών μας ότι προχωρούμε στη δημιουργία «πόλων καινοτομίας» σε περιοχές εκτός της Αττικής, ώστε να υπάρξει διάχυση ευκαιριών και οφέλους, όπως ακριβώς συνέβη και στην Ιρλανδία. Θα προσθέσω πάντως ότι η στρατηγική μας έχει ευρύτατη στόχευση, ώστε να αποφύγουμε τον αναπτυξιακό εγκλωβισμό σε συγκεκριμένες τεχνολογίες. Αυτό ήταν άλλωστε ένα από τα κεντρικά προβλήματα του Ιρλανδικού μοντέλου, στο μέτρο που ελλοχεύει ο κίνδυνος μιας γρήγορης ωρίμανσης των παραγωγικών δομών, με έντονη όμως την πιθανότητα εξ ίσου γρήγορης οικονομικής παρακμής.
- Κύριε Πρωθυπουργέ, με το χέρι στην καρδιά, πιστεύετε πράγματι ότι η Ελλάδα μπορεί να έχει σχέδιο, όραμα και υπομονή για να αποτελέσει στο απώτερο μέλλον τον Βαλκανικό, ή ακόμη-ακόμη και τον Μεσογειακό, «Τίγρη»;
ΚΚ.:Η Ελλάδα αναβαθμίζεται και εξελίσσεται. Αξιοποιούμε την υλική και την άυλη κληρονομιά των Ολυμπιακών Αγώνων, με προγραμματισμό που βλέπει το τέλος της δεκαετίας. Οι συνθήκες είναι ασφαλώς δύσκολες, αλλά οι προκλήσεις των καιρών είναι για τους Έλληνες και τις Ελληνίδες κίνητρο ατομικής και συλλογικής δέσμευσης στην αναπτυξιακή δυναμική του τόπου. Όραμα και στόχος μας είναι να βρεθούμε στη πρώτη γραμμή της Ευρωπαϊκής οικονομίας, να μεταβληθούμε σε σύγχρονο οικονομικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής μας. Η Ελλάδα μπορεί να αισιοδοξεί ότι θα κερδίσει τη μάχη της ποιότητας, της αποτελεσματικότητας και της ανταγωνιστικότητας.