ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΗΝ ΙΣΠΑΝΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ABC
- Φέτος γιορτάζονται τα δέκα χρόνια της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας της Βαρκελώνης που δουλεύει για να βελτιώσει τις ευρωμεσογειακές σχέσεις με βάση την δημιουργία ενός κοινού χώρου ειρήνης, σταθερότητας και ευημερίας στη Μεσόγειο. Τα βασικά θέματα επικεντρώνονται στην διεθνή συνεργασία και στην ασφάλεια. Ποια θα είναι η προσφορά της Ελλάδας σε αυτή την συνάντηση;
Πριν από 10 χρόνια, με την υιοθέτηση της Διακήρυξης της Βαρκελώνης, η ΕΕ θεσμοθέτησε τις σχέσεις της με το χώρο της Μεσογείου εντάσσοντάς τις σε ένα σαφές πλαίσιο, τη γνωστή Ευρωμεσογειακή Συνεργασία. Με τον τρόπο αυτό, καταδείξαμε την ιδιαίτερη σημασία που αποδίδουμε σε μια ανεπτυγμένη και συστηματική συνεργασία με τους μεσογειακούς μας εταίρους. Έκτοτε, η πρόοδος που έχει σημειωθεί είναι σημαντική, αλλά τα νέα δεδομένα που διαγράφονται επιβάλλουν και περαιτέρω ανάπτυξη των προσεγγίσεών μας. Ευελπιστώ ότι η επικείμενη συνάντησή μας στη Βαρκελώνη, θα προωθήσει ακόμη περισσότερο τη συνεργασία με τους μεσογειακούς μας εταίρους.
Για την Ελλάδα, και βεβαίως για την Ισπανία και τις υπόλοιπες μεσογειακές χώρες της ΕΕ, η επιτυχία της πρωτοβουλίας αυτής έχει ακόμα μεγαλύτερη σημασία. Η περιοχή της Μεσογείου αποτελεί την άμεση γειτονιά μας. Είμαστε οι αμεσότεροι αποδέκτες των όποιων θετικών ή αρνητικών εξελίξεων την επηρεάζουν. Αλλά είμαστε και πιο εξοικειωμένοι με τα προβλήματα της περιοχής, τις νοοτροπίες και τις ανάγκες της, και άρα θα μπορούσαμε να λειτουργήσουμε ως η καλύτερη γέφυρα επικοινωνίας και συνεργασίας με τους μεσογειακούς μας εταίρους σε όλα τα επίπεδα, το πολιτικό, το οικονομικό και το πολιτιστικό. Θεωρώ, λοιπόν, ότι η ευθύνη είναι ακόμη μεγαλύτερη για μας και ότι ένας συντονισμένος ρόλος των μεσογειακών μελών της ΕΕ θα παρουσίαζε πολύ μεγάλες δυνατότητες και θα αξιοποιούσε πιο αποτελεσματικά αυτήν την πολύτιμη εμπειρία μας. Ελλάδα και Ισπανία έχουμε ήδη αναλάβει πρωτοβουλία για τη σταδιακή δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Ακτοφυλακής με σκοπό την καλύτερα συντονισμένη δράση στη Μεσόγειο και στον τομέα της λαθρομετανάστευσης και πιστεύω ότι αυτή θα μπορέσει να αποτελέσει προηγούμενο για ανάλογες πρωτοβουλίες και σε άλλους τομείς.
- Για όλες τις χώρες της Μεσογείου η ασφάλεια και η καταπολέμηση της τρομοκρατίας έχει προτεραιότητα. Ποια είναι η θέση της Ελλάδας σε σχέση με την τρομοκρατία;
Έχοντας υποφέρει επί μακρόν από τη μάστιγα της τρομοκρατίας, η χώρα μας συμμετέχει ενεργά στις προσπάθειες για την καταπολέμησή της. Η Ελλάδα έχει επικυρώσει τις δώδεκα διεθνείς συνθήκες για την τρομοκρατία, και παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην εφαρμογή των Αποφάσεων 1373 και 1566 του ΣΑ του ΟΗΕ. Παράλληλα, όμως, υποστηρίζουμε, ότι οι αντιτρομοκρατικές δραστηριότητες δεν θα πρέπει να αντιβαίνουν στον Χάρτη των ΗΕ και στο Διεθνές Δίκαιο. Συνεργαζόμαστε στενά στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, της ΕΕ και του ΝΑΤΟ για την εξάλειψη των κινδύνων που προέρχονται από την τρομοκρατία. Επίσης, έχουμε στενή διμερή συνεργασία με φίλες χώρες. Η συνεργασία μας αυτή ήταν αποτελεσματική και βοήθησε τόσο στην εξάρθρωση της τρομοκρατικής οργάνωσης «17 Νοέμβρη», καθώς και στη διεξαγωγή των πλέον ασφαλών Ολυμπιακών Αγώνων στη σύγχρονη ιστορία του θεσμού αυτού.
Όπως είναι γνωστό, τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. έχουν καθορίσει μία αντιτρομοκρατική στρατηγική και συνεργάζονται στενά για την επίτευξη των στόχων της στρατηγικής αυτής. Πιστεύουμε σ’ αυτή τη μορφή της αντιτρομοκρατικής δράσης και συμβάλλουμε πρόθυμα στην ανάπτυξή της.
- Η λεπτή ισορροπία στη Μέση Ανατολή, ειδικά στην Παλαιστίνη, συγκεντρώνει την προσοχή όλων. Η Ελλάδα έχει καταφέρει να έχει ισορροπημένες σχέσεις σε αυτή τη δύσκολη περιοχή. Τι μπορείτε να προτείνετε για μια βελτίωση του κλίματος;
Η Μέση Ανατολή βρίσκεται στην άμεση γειτονιά μας. Η Ελλάδα διατηρεί μακροχρόνιες σχέσεις με τις χώρες της περιοχής που βασίζονται στην παράδοση, αλλά και που παρουσιάζουν ευκαιρίες για μελλοντική συνεργασία. Συνεπώς, ενδιαφερόμαστε άμεσα για το μέλλον της, για τη σταθερότητα και την ευημερία της.
Δίνουμε μεγάλη έμφαση στην προσέγγιση και τη συνεργασία των χωρών αυτών με την ΕΕ. Και αυτό γιατί θεωρούμε καθοριστική την ευεργετική επίδραση που μπορεί να έχει η ΕΕ για την προώθηση της ειρηνικής συνύπαρξης, της σταθερότητας και της ανάπτυξης στην περιοχή. Στο πλαίσιο αυτό, είμαστε έτοιμοι να παίξουμε πρωταγωνιστικό ρόλο σε πρωτοβουλίες που αφορούν τον πολιτικό, οικονομικό και πολιτιστικό τομέα. Η Ελλάδα, εξάλλου, μπορεί να προσφέρει την πολύτιμη εμπειρία που έχει αποκτήσει από το χώρο των Βαλκανίων και τη συμβολή της στη μετατροπή του από πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης σε ένα χώρο που σταδιακά προχωρά προς τη σταθερότητα, την ευημερία και την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Υποστηρίζουμε τις πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές εκείνες μεταρρυθμίσεις που είναι αναγκαίες για την ανάπτυξη των χωρών της περιοχής, αλλά πιστεύουμε ότι αυτές θα πρέπει να είναι το αποτέλεσμα εσωτερικών διεργασιών. Προσδίδουμε ιδιαίτερη σημασία στην προώθηση του Διαπολιτισμικού Διαλόγου μέσω της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας. Πιστεύουμε ότι θα πρέπει να στηρίξουμε το Ίδρυμα για το Διαπολιτισμικό Διάλογο.
Τέλος, στηρίζουμε τις προσπάθειες για λύση του Μεσανατολικού Προβλήματος, που θα βασίζεται στην αναγνώριση Παλαιστινιακού Κράτους και την εγγύηση της ασφάλειας του Ισραήλ. Πιστεύουμε όμως ότι μια διαρκής και βιώσιμη ειρήνη στη Μέση Ανατολή προϋποθέτει και τη συμφιλίωση με όλα τα γειτονικά κράτη.
- Το ενδιαφέρον του ευρωπαϊκού κόσμου επικεντρώνεται στην Τουρκία αυτή την εποχή. Η βελτίωση του κλίματος ανάμεσα στην Ελλάδα και την γειτονική χώρα σας αφήνει ελπίδες για το μέλλον. Βλέπετε να μειώνονται τα διμερή προβλήματα ή κρατούνται ανεξάρτητα από την προσπάθεια ένταξης της Τουρκίας στην Ε.Ε.;
Η Ελλάδα έχει κάνει μια στρατηγική επιλογή σε σχέση με τη στήριξη της ευρωπαϊκής προοπτικής των γειτόνων της στην ΝΑ Ευρώπη. Αυτή η επιλογή βασίζεται στο όραμά μας να δούμε την περιοχή μας να γίνεται μια ευρωπαϊκή γειτονιά, όπου θα γίνονται απολύτως σεβαστές και θα εφαρμόζονται πλήρως οι ευρωπαϊκές αρχές και αξίες. Στο πλαίσιο αυτό, στηρίζουμε τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της Τουρκίας προσδοκώντας ότι μια Τουρκία που βρίσκεται σε ευρωπαϊκή πορεία, μια Τουρκία που προσαρμόζεται σταδιακά στο ευρωπαϊκό κεκτημένο, θα λειτουργεί με βάση αυτές τις αρχές και αξίες. Πιστεύουμε ότι ο δρόμος αυτός οδηγεί σε μια νέα προοπτική ειρήνης, καλής γειτονίας, συνεργασίας, οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας των δύο λαών.
Βεβαίως, η πορεία της Τουρκίας προς την Ευρώπη, ο ρυθμός και η εξέλιξη της πορείας αυτής εξαρτάται, πρώτ’ απ’ όλα, από την ίδια. Εάν, πράγματι, θέλει η Τουρκία να προχωρήσει προς την Ευρώπη, υποχρεούται να ανταποκριθεί στις προϋποθέσεις που έχει θέσει η ΕΕ και βέβαια να σέβεται τις αρχές και τις αξίες της Ευρώπης και το Διεθνές Δίκαιο. Και, φυσικά, αυτό θα πρέπει να αντανακλάται και στη συμπεριφορά της προς τους γείτονές της. Οι σχετικές αποφάσεις της ΕΕ υπαγορεύουν στην Τουρκία ένα ξεκάθαρο ευρωπαϊκό πλαίσιο και ορίζουν μια συγκεκριμένη διαδικασία. Αυτά ούτε είναι δυνατό να παραμεριστούν ούτε να γίνουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης.
- Η Κύπρος παραμένει κεντρικός παράγων της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Η Τουρκία δε δείχνει να αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία, τα τουρκικά στρατεύματα παραμένουν στη Βόρεια Κύπρο και η κυβέρνηση της Άγκυρας δεν φαίνεται να δέχεται κοινοτικές πιέσεις για αλλαγή της στάσης της. Πως μπορείτε να βοηθήσετε την Κύπρο σε αυτή την ευαίσθητη φάση; Είναι προτιμότερο να περιμένει η χώρα σας την εξέλιξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων;
Η Κύπρος είναι πράγματι ένας σημαντικός παράγοντας στην Ανατολική Μεσόγειο, μέλος της ΕΕ από την 1η Μαΐου 2004. Η Τουρκία είναι υποψήφια για ένταξη χώρα, που στις 3 Οκτωβρίου ξεκίνησε διαπραγματεύσεις με την ΕΕ, και υπό την ιδιότητά της αυτή έχει αναλάβει όλες τις βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις, η εκπλήρωση των οποίων θα της επιτρέψει να καταστεί πλήρες μέλος. Η ΕΕ έχει πάρει θέση απέναντι σε όλα αυτά τα ζητήματα τόσο με το Διαπραγματευτικό Πλαίσιο όσο και με το κείμενο της γνωστής Αντιδήλωσης στη Δήλωση της Τουρκίας περί μη αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά και με όλα τα συναφή έγγραφά της. Αναμένεται πλέον από την Τουρκία να επιδείξει τη βούλησή της για επίτευξη προόδου στην ευρωπαϊκή της πορεία.