ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ. ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ
ΣΤΟΝ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΣΤΑΘΜΟ SBS
ΤΗΣ ΜΕΛΒΟΥΡΝΗΣ
Μελβούρνη, 24.5.2007
(Απομαγνητοφωνημένο κείμενο)
ΕΡΩΤΗΣΗ: Επισκεφθήκατε μέχρι τώρα τη Νέα Ζηλανδία, το Σίδνεϋ, την Καμπέρρα, για λίγο την Αδελαϊδα και είστε στην Μελβούρνη, στην καρδιά του Ελληνισμού. Ποιες εντυπώσεις αποκομίσατε; Σας είδαμε στις τηλεοπτικές οθόνες, ο κόσμος ήταν κατενθουσιασμένος μαζί σας. Εσείς πως νιώσατε;
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Πρέπει να σας πω πολύ ειλικρινά ότι ένιωσα πρωτόγνωρα αισθήματα για πολλούς λόγους. Πρώτο και κυριότερο βέβαια, ένιωσα ιδιαίτερη συγκίνηση και χαρά γιατί βρισκόμουν ανάμεσα σε ένα πολύ ξεχωριστό κομμάτι του Ελληνισμού, που μπορεί να ζει σε μεγάλη απόσταση από την Πατρίδα και σε πολλές περιπτώσεις και επί πολλά χρόνια μακριά από την Πατρίδα, αλλά έμεινα ιδιαίτερα ενθουσιασμένος από την αγάπη και τη δύναμη με την οποία συντηρεί την ταυτότητά του, τη γλώσσα του, τις παραδόσεις του, τον πολιτισμό του, την αγάπη με την οποία σκέφτεται τη μητρική γη.
Εμεινα επίσης ενθουσιασμένος από την χώρα γενικότερα. Μια χώρα η οποία είναι πολύ φίλη με την Ελλάδα. Μας συνδέουν άρρηκτοι δεσμοί που πηγαίνουν πίσω ήδη στον Β’ ΠΠ και στη συμμετοχή πολλών Αυστραλών και Νεο-ζηλανδών στη μάχη κατά των δυνάμεων του Άξονα ειδικά στη μάχη της Κρήτης. Έκτοτε έχουμε πολύ στενές και φιλικές σχέσεις, τις οποίες ενδυναμώνει πάρα πολύ η έντονη και πολύ δημιουργική παρουσία του ελληνικού στοιχείου, της ελληνικής κοινότητας.
Πρέπει να σας αποκαλύψω και κάτι. Με ιδιαίτερη υπερηφάνεια άκουσα τους Αυστραλούς συνομιλητές μου, τον Πρωθυπουργό, τον Αρχηγό της Αντιπολίτευσης, τους Τοπικούς Πρωθυπουργούς, τους Δημάρχους, όλους τους Αυστραλούς επισήμους, τους εκπροσώπους της αυστραλιανής πολιτείας, τους κορυφαίους εκπροσώπους, να εκφράζονται όχι απλώς με θετικά, αλλά με κολακευτικά λόγια, με λόγια γεμάτα αγάπη και θαυμασμό για τους Έλληνες της Αυστραλίας. Οφείλω να σας ομολογήσω ότι αυτό με έκανε εξαιρετικά υπερήφανο.
ΕΡΩΤΗΣΗ: Κύριε Πρόεδρε, οι εκτιμήσεις ανεβάζουν τον αριθμό των Ομογενών πρώτης, δεύτερης και τρίτης γενιάς στην Αυστραλία στο 1 εκατομμύριο. Το είπε και επισήμως ο Πρωθυπουργός κ. Howard. Ο Απόδημος Ελληνισμός στον κόσμο υπολογίζεται σε 6 εκατομμύρια, ή κάπου εκεί. Πώς σκέφτεστε να αξιοποιήσετε αυτό το κεφάλαιο που λέγεται Ελληνισμός της Διασποράς, ο οποίος εξακολουθεί να παραμένει, όπως είδατε και ο ίδιος, δεμένος με την Ελλάδα;
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Το δηλώνει και η παρουσία μου εδώ. Είναι η πρώτη φορά που Έλληνας Πρωθυπουργός επισκέπτεται την Αυστραλία.
Αυτή η πολιτική την οποία περιγράφετε είναι αναπόσπαστο κομμάτι της στρατηγικής μας, της δικής μου στρατηγικής, αν μου επιτρέπεται, για μια Ελλάδα ισχυρή, με ανταγωνιστική οικονομία. Για μια Ελλάδα που δίνει ευκαιρίες στα παιδιά της, μια Ελλάδα που παίζει σημαντικό ρόλο και θέλει να έχει μια τέτοια δυναμική παρουσία στο σημερινό κόσμο, στην κατεύθυνση της εμπέδωσης της ειρήνης, της σταθερότητας και της συνεργασίας προς αμοιβαίο όφελος όλων των λαών.
Στο πλαίσιο αυτής της στρατηγικής, επιδιώκουμε την αξιοποίηση και βέβαια τη σύσφιξη των δεσμών με τον Ελληνισμό που ζει εκτός Ελλάδας που, όπως είπατε, είναι ένας πολύ σημαντικός αριθμός: και στην Αυστραλία, με μία έντονη παρουσία, αλλά και στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στην Ευρώπη, στη Ν. Αφρική και αλλού.
Πράγματι στο παρελθόν οι δεσμοί δεν ήταν αυτοί που θα έπρεπε. Ήταν άλλες εποχές. Άλλωστε, πολλοί από τους αδερφούς μας που έφυγαν στο εξωτερικό, το έκαναν σε αναζήτηση μιας καλύτερης τύχης, καθώς η Ελλάδα τότε δεν ήταν η Ελλάδα που είναι σήμερα, μια ανεπτυγμένη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Τα μέσα που υπήρχαν τότε δυσκόλευαν τις επικοινωνίες και οι αποστάσεις καμία φορά ήταν απαγορευτικές. Σήμερα όλα αυτά έχουν αλλάξει. Τόσο γιατί η Ελλάδα είναι σε άλλο δρόμο, σε άλλη ρότα όσο και γιατί τα σύγχρονα μέσα της τεχνολογίας επιτρέπουν σήμερα να υπάρχει η επαφή, έστω και αν οι αποστάσεις είναι μεγάλες.
Κατά συνέπεια, μάς δίνεται για πρώτη φορά η ευκαιρία – και θα το αξιοποιήσουμε στο έπακρο – να κάνουμε στενότερη την αμφίδρομη επικοινωνία, ώστε οι Έλληνες του εξωτερικού, οι Απόδημοι Έλληνες, να μπορούν να συμμετέχουν πολύ πιο έντονα στα ελληνικά θέματα. Αυτό ξεκινά από την βοήθεια στην υπεράσπιση των εθνικών μας θεμάτων, το οποίο ξέρω ότι γίνεται και έχει γίνει με τρόπο συγκινητικό και συστηματικό εδώ και χρόνια, είτε μιλούμε για τα μεγάλα εθνικά θέματα όπως είναι η Κύπρος, η υπόθεση των Σκοπίων και άλλα βεβαίως, ακόμα και για θέματα τα οποία μπορεί να μην έχουν την έννοια της εθνικής διάστασης σε ό,τι αφορά τα ζωτικά μας συμφέροντα, αλλά είναι πολύ σημαντικά, όπως η προσπάθεια να επαναπατριστούν τα γλυπτά του Παρθενώνα.
Πέρα από αυτό όμως, και επειδή η σχέση είναι αμφίδρομη, μας δίνεται τώρα η ευκαιρία να κάνουμε περισσότερα πράγματα για τους Ομογενείς μας. Να σας δώσω ένα απλό παράδειγμα. Υπογράψαμε χθες με τον Αυστραλό Πρωθυπουργό τη Συμφωνία Κοινωνικής Ασφάλισης. Ήταν μία εκκρεμότητα δεκαετιών και ξέρω ότι τυραννούσε δεκάδες χιλιάδες, πάρα πολλούς από τους Έλληνες της Αυστραλίας που έχουν εργασθεί πολλά χρόνια στην Αυστραλία. Το θέμα αυτό λύθηκε με τρόπο που καλύπτονται απόλυτα τα συνταξιοδοτικά τους δικαιώματα και τα δικαιώματα στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη.
Δεύτερον, ξέρουμε πολύ καλά πόσο πάθος έχουν οι Έλληνες που ζουν στο εξωτερικό να διατηρήσουν τη γλώσσα τους. Αυτό βεβαίως γίνεται δυσκολότερο από γενιά σε γενιά, όταν πάμε από την δεύτερη στη τρίτη ή στην τέταρτη γενιά. Σήμερα λοιπόν η Ελληνική Πολιτεία έχει τη δυνατότητα να βοηθήσει σε έναν μεγάλο βαθμό την προσπάθεια τόσο για την ενίσχυση της διδασκαλίας της γλώσσας, όσο και για την κατάρτιση εκπαιδευτικών που να προέρχονται από την Ομογένεια, καθώς ακόμα και για τη φιλοξενία ολοένα και περισσότερων μικρών και μεγαλύτερων παιδιών της Ομογένειας στην Ελλάδα. Αυτά είναι προγράμματα που ήδη έχουμε αρχίσει και τα εφαρμόζουμε και ευελπιστούμε στο σύντομο, προσεχές μέλλον να τα διευρύνουμε ακόμα περισσότερο.
Να πω και κάτι τελευταίο. Στο σύγχρονο κόσμο, η φωνή της Ελλάδας έχει σημασία να αποκτήσει ακόμα μεγαλύτερη ισχύ. Ένας τρόπος λοιπόν να προσεγγίσουμε το ενδιαφέρον και να ενισχύσουμε τους δεσμούς με την μητέρα Πατρίδα ανθρώπων ου μπορεί εδώ και είκοσι, τριάντα ή σαράντα χρόνια να ζουν μακριά από την Ελλάδα, είναι το δικαίωμα της ψήφου, χωρίς να υποβάλλονται αναγκαστικά στην ταλαιπωρία του ταξιδιού. Ήδη έχουμε παρουσιάσει ένα σχέδιο νόμου στην κατεύθυνση αυτή για εκείνους που διατήρησαν ή διατηρούν τα εκλογικά τους δικαιώματα στην Ελλάδα. Αυτό είναι μια πολύ μεγάλη υπόθεση. Καταλαβαίνετε πόσο μεγαλύτερο ενδιαφέρον αποκτά η συμμετοχή. Η συμμετοχή πάντα κεντρίζει το ενδιαφέρον. Ελπίζουμε να υπάρξει συναίνεση και από τις άλλες πλευρές και βεβαίως να καταλήξουμε στο τελικό σχέδιο -για την ώρα είναι σε διαβούλευση όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και από το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού- για να φτάσουμε στο καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα σχεδίου νόμου που έχει παρουσιάσει η Κυβέρνηση, ώστε να εφαρμοστεί από τις μεθεπόμενες εκλογές. Και λεω μεθεπόμενες, γιατί δεν θέλουμε να δώσουμε την αίσθηση ότι αιφνιδιάζουμε κανέναν. Γιατί πιστεύουμε ότι σε αυτά τα πράγματα πρέπει πράγματι να υπάρχει ενότητα, ομοψυχία και συναίνεση όλων των Ελλήνων. Από τις μεθεπόμενες εκλογές λοιπόν θα μπορεί πλέον να εφαρμοστεί.
ΕΡΩΤΗΣΗ: Η Κυβέρνησή σας κύριε Πρόεδρε πλησιάζει την ολοκλήρωση της πρώτης τετραετίας. Ορισμένοι από τους αρχικούς στόχους που βάλετε και άλλοι που τέθηκαν αργότερα έχουν ολοκληρωθεί. Δίνω ως παράδειγμα τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας που σημείωσαν ιστορική επιτυχία και ήταν οι καλύτεροι που έγιναν ποτέ. Στο μέλλον τι προοπτικές και τι στόχους έχετε; Πώς οραματίζεστε την Ελλάδα του μέλλοντος; Το 2020, γιατί οι βάσεις τίθενται πολλά χρόνια πριν, πού θα θέλατε να βρίσκεται; Πως εσείς θα θέλατε την Ελλάδα;
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Τρία είναι τα βασικά σκέλη. Πρώτον, για να μπορέσει μια κοινωνία και ένα έθνος να έχει καλή παρουσία στο σημερινό, ταχύτατα εξελισσόμενο και πολύ ανταγωνιστικό κόσμο, πρέπει πάνω από όλα να έχει μια ισχυρή οικονομία, που παράγει ευκαιρίες, θέσεις εργασίας, παράγει πλούτο για να μπορεί να τον διανέμει στους οικονομικά ασθενέστερους και να κάνει κοινωνική πολιτική. Σε αυτόν τον δρόμο είμαστε.
Δεν ήταν εύκολο και ακόμα δεν είμαστε στο τέλος του δρόμου. Έχουμε καταφέρει να μειώσουμε τα ελλείμματα από περίπου 8% στο 2,5%. Έχουμε καταφέρει να έχουμε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης τρία χρόνια τώρα. Έχουμε καταφέρει να ενισχύσουμε πολύ την τουριστική μας βιομηχανία, που είναι η βαριά βιομηχανία της Ελλάδας. Έχουμε καταφέρει να στρέψουμε ξανά στην Ελλάδα το ενδιαφέρον των ξένων επενδυτών. Έχουμε μια εντυπωσιακή αύξηση στις επενδύσεις. Εάν σ’ αυτό συμπληρώσουμε ότι έχουμε και μια μεγάλη άνοδο των εξαγωγών των ελληνικών προϊόντων, όλα αυτά δείχνουν ότι είμαστε σε καλό δρόμο.
Βεβαίως θέλει πάντα προσοχή, θέλει και άλλα βήματα, γιατί δεν είναι μόνο τι κάνεις εσύ, αλλά τι κάνεις σε σχέση με τους άλλους. Αν οι άλλοι τρέχουν, ακόμα και αν εσύ εξελίσσεσαι, η απόσταση θα μεγαλώνει. Σημασία έχει η απόσταση να μικραίνει. Αυτό θα μας δώσει τη δυνατότητα η Ελλάδα, πρώτα απ’ όλα, να γίνει πιο ανεπτυγμένη κοινωνία, μια κοινωνία που δίνει περισσότερες ευκαιρίες στα παιδιά της. Μια κοινωνία η οποία μπορεί να έχει ένα πολύ πιο ανθρώπινο πρόσωπο απέναντι σε αυτούς που έχουν ανάγκη, είτε αυτοί είναι οι ηλικιωμένοι, είτε είναι οι ανήμποροι, είτε οι λιγότερο τυχεροί. Αυτό λοιπόν είναι το όραμά μου σε ό,τι αφορά την Ελλάδα.
Αλλά θέλω να μου επιτρέψετε να πω ότι η Ελλάδα ποτέ δεν έβλεπε και δεν πρέπει να βλέπει τον εαυτό της περιορισμένη μόνο στην δική της επικράτεια. Η Ελλάδα είναι σήμερα μια χώρα-μέλος της Ε.Ε. και παίζει σημαντικό ρόλο εκεί. Βεβαίως, όσο θα ενισχύεται, θα μπορεί να παίζει ακόμα πιο σημαντικό ρόλο.
Η δική μου φιλοδοξία είναι να δω την Ελλάδα στην καρδιά της Ευρώπης, όχι γεωγραφικά, αλλά στο επίπεδο των πολιτικοοικονομικών εξελίξεων και με πρωταγωνιστικό ρόλο στην ευρύτερη περιοχή μας, δηλαδή την ΝΑ Ευρώπη και νομίζω ότι μπορούμε να το πετύχουμε. Ήδη είμαστε από τους πρώτους επενδυτές και εμπορικούς συναλλασσόμενους, αλλά αυτό μπορεί να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο. Σκεφθείτε πώς ήταν τα Βαλκάνια στο ιστορικό παρελθόν, πώς ήταν πριν από δέκα χρόνια και πώς φιλοδοξούμε σιγά-σιγά να τα κάνουμε. Τώρα που η Βουλγαρία και η Ρουμανία ήδη εντάχθηκαν στην Ε.Ε., στηρίζουμε όλες τις χώρες της περιοχής μας να ενταχθούν κι αυτές στην Ε.Ε. για να μετατραπούν τα Βαλκάνια από πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης με τους πολέμους και τις συγκρούσεις, σε μια ευρωπαϊκή γειτονιά ασφάλειας, σταθερότητας, συνεργασίας οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας.
Τέλος, η Ελλάδα στον κόσμο. Σε έναν κόσμο που καλείται να αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα, από την τρομοκρατία ως το μεγάλο θέμα της κλιματικής αλλαγής, η Ελλάδα έχει την ευκαιρία να αξιοποιήσει το μεγάλο της όπλο, τον Πολιτισμό μας. Ο μέγας σύμμαχός μας, ο προεκτεταμένος βραχίονας του Ελληνισμού, είναι οι Απόδημοι Έλληνες. Άρα, αυτή η στενή συνεργασία και σχέση με τους Έλληνες του εξωτερικού καλύπτει μεν τις ανάγκες και των δύο πλευρών του Ελληνισμού, αλλά και μπορεί να βοηθήσει πολύ και την εθνική στρατηγική.
ΕΡΩΤΗΣΗ: Εμείς που ζούμε εκτός Ελλάδας, βλέπουμε την υποστήριξη που μπορούμε να εξασφαλίσουμε και που ήδη υπάρχει. Είναι φανερή από τους Φιλέλληνες που συμπαραστέκονται στην προσπάθεια για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα. Είναι τόσο έντονη αυτή η προσπάθεια και ίσως κάποια μέρα μαζί με τους Φιλέλληνες και τους Έλληνες του εξωτερικού, τα γλυπτά να γυρίσουν πίσω στην Ελλάδα.
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Δεν μπορείς να επιδιώκεις τίποτα αν δεν το πιστεύεις. Εργαζόμαστε και θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε συστηματικά χωρίς πολλές κουβέντες. Βεβαίως, σε τέτοιου είδους υποθέσεις είναι ανεκτίμητη η βοήθεια των Ελλήνων του εξωτερικού. Μιλήσατε για Φιλέλληνες. Φιλέλληνες μπορεί κάποιοι να είναι από την αγάπη τους για τις κλασσικές σπουδές, την ελληνική ιστορία. Αυτοί όμως είναι λίγοι άνθρωποι. Αυτή είναι η ρεαλιστική προσέγγιση. Φιλέλληνες γίνονται γιατί ζουν με Έλληνες που τους πείθουν να προσεγγίσουν αυτά που σημαίνει ο Ελληνισμός: Πολιτισμός, Ιστορία, σύγχρονη Ελλάδα. Με αυτήν την έννοια λοιπόν, οι Έλληνες του εξωτερικού – και ειδικά οι Έλληνες της Αυστραλίας, γιατί το έζησα και το ζω αυτές τις ημέρες -είναι οι καλύτερες πρεσβευτές της Ελλάδας, αλλά και του πνεύματος του Ελληνισμού.
ΕΡΩΤΗΣΗ: Αναφερθήκατε προηγουμένως στα Βαλκάνια που έχουν εξελιχθεί σε μια πολύ ανεπτυγμένη περιοχή με καλές προοπτικές.
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Δεν είπα ότι εξελίχθηκε. Περιέγραψα πώς ήταν στο παρελθόν και πώς παλεύουμε να γίνει. Δεν έχει γίνει ακόμα. Θα ήταν ευχής έργο να γίνει μία ευρωπαϊκή γειτονιά.
ΕΡΩΤΗΣΗ: Δέχομαι τη διόρθωση και σας ευχαριστώ. Σας ανησυχεί η κατάσταση με την Τουρκία; Οι εξελίξεις που συμβαίνουν τις τελευταίες ημέρες, το τελευταίο διάστημα; Πώς μπορεί να επηρεάσουν την Ελλάδα;
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Οι εξελίξεις στις γειτονικές χώρες μάς ενδιαφέρουν και τις παρακολουθούμε στενά. Αναφορικά με την Τουρκία, ο στόχος μας είναι να εξομαλύνουμε τις διμερείς μας σχέσεις. Βεβαίως αυτό δεν είναι εύκολο γιατί, παρ’ ότι υπάρχει μία βελτίωση τα τελευταία χρόνια σε βασικά θέματα, δεν υπάρχει μετακίνηση από τις πάγιες απόψεις.
Εντούτοις, εμείς έχουμε μία στρατηγική στήριξης του ευρωπαϊκού προσανατολισμού της Τουρκίας, βασιζόμενοι σε μια πολύ απλή συλλογιστική: Μια ευρωπαϊκή Τουρκία, μια Τουρκία η οποία θα συμπεριφέρεται με αρχές ευρωπαϊκού κράτους, είναι μια καλύτερη Τουρκία τόσο για τον ελληνικό λαό, όσο και για όλους τους άλλους και τους γείτονές της. Βεβαίως, για να γίνει αυτό πρέπει η ίδια η Τουρκία να αποφασίσει να αλλάξει. Και αυτό είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να το επιβάλλει κανένας απ’ έξω. Μπορεί να το ενθαρρύνει. Μπορεί να δίνει τα κίνητρα -και ο στόχος της ευρωπαϊκής προοπτικής είναι ένα ισχυρό κίνητρο- αλλά τελικά μια χώρα, ένας λαός αποφασίζει από μόνος του αν θέλει να κάνει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις και τις αλλαγές, να υιοθετήσει αρχές και διαδικασίες ευρωπαϊκής νοοτροπίας για να το πετύχει. Κατά συνέπεια, αυτό είναι κάτι που θα αποδειχθεί στο μέλλον.
Όλα αυτά βεβαίως συνδέονται και με τις σημερινές εξελίξεις στην Τουρκία, τις οποίες παρακολουθούμε με ενδιαφέρον για να δούμε ποια θα είναι η τελική έκβασή τους
ΕΡΩΤΗΣΗ: Κύριε Πρόεδρε, ευχαριστώ θερμά για το χρόνο σας.
ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Εγώ σας ευχαριστώ πολύ, γιατί μου δίνεται πολύ μεγάλη ευκαιρία μέσω του σταθμού σας να επικοινωνήσω με τον τεράστιο αριθμό των Ελλήνων που είμαι βέβαιος ότι παρακολουθούν και να στείλω αυτά τα απλά μηνύματα. Είμαι πολύ υπερήφανος που έχουμε τέτοιους συμπατριώτες σ΄ αυτή τη χώρα.