ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

Νέα Υόρκη, 18 Μαΐου 2004

Ο Πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής είχε, σήμερα το απόγευμα, συνάντηση με το Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Κόφι Ανάν. Μετά τις συνομιλίες, που έγιναν στην έδρα του Οργανισμού και διήρκεσαν 40 λεπτά, ο Πρωθυπουργός, πλαισιούμενος από τον υπουργό Εξωτερικών Πέτρο Μολυβιάτη και τον υπουργό Επικρατείας και Κυβερνητικό Εκπρόσωπο Θεόδωρο Ρουσόπουλο, παραχώρησε συνέντευξη στους Ελληνες και ξένους δημοσιογράφους. Στην εισαγωγική παρέμβασή του ο κ. Καραμανλής τόνισε τα εξής:

«Είχαμε μία πολύ χρήσιμη συνάντηση με το Γενικό Γραμματέα του Ο.Η.Ε., τον κ. Κόφι Ανάν. Συζητήσαμε διάφορα θέματα και κυρίως τις εξελίξεις στο Κυπριακό.

Ευχαρίστησα το Γ.Γ. για τις προσπάθειες και τις καλές υπηρεσίες του για την επίλυση του προβλήματος. Εκείνο που κυρίως του τόνισα, είναι ότι πρέπει να κοιτάξουμε μπροστά, πρέπει να βρούμε τον τρόπο να ξεκινήσουμε πάλι την προσπάθεια επίλυσης του προβλήματος και ότι ο βασικός στόχος παραμένει η επανένωση του νησιού, έτσι ώστε όλοι οι κάτοικοι -Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι- να απολαύσουν τους καρπούς, τα αγαθά της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

Ακολούθως, ο Πρωθυπουργός απάντησε σε ερωτήσεις των δημοσιογράφων:

(ανεπίσημη μετάφραση από την αγγλική γλώσσα)

Tony Jenkins (Πρόεδρος UNCA): Κύριε Καραμανλή, εκ μέρους της Ένωσης των Ανταποκριτών του ΟΗΕ ‘Καλησπέρα’. Σας καλωσορίζω και σας ευχαριστώ για την παρουσία σας εδώ. Ο Γ.Γ. είχε καταστήσει σαφές ότι σε περίπτωση αποτυχίας των δημοψηφισμάτων θα σταματούσε τις προσπάθειες διαμεσολάβησης για την επανένωση της Κύπρου. Αναρωτιέμαι εάν μετά τις σημερινές συνομιλίες σας ισχύει σήμερα αυτή η θέση, αν ‘έχει αλλάξει καθόλου και αν υπάρχουν κάποιες πρωτοβουλίες, για τις οποίες θα πρέπει να ενημερωθούμε, και ακόμη αν υπάρχει κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει στην επανεκκίνηση της διαδικασίας.

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Όπως σας είπα, πιστεύω ότι θα πρέπει να υπάρξει μια μελλοντική προσπάθεια. Δεν μπορώ να αποδεχθώ τις πρόσφατες εξελίξεις ως ένα τέλος. παρά μόνο ως μια φάση της διαδικασίας. Οι προσπάθειες θα πρέπει να συνεχισθούν, στο βαθμό που πιστεύουμε ότι ο βασικός στόχος παραμένει απαράλλαχτος και σταθερός: η επανένωση της νήσου και η δυνατότητα όλων των κατοίκων της να απολαμβάνουν των ευεργετημάτων της ένταξης στην Ε.Ε.. Κατά βάση, ο Γ.Γ. του ΟΗΕ συμμερίζεται τις απόψεις αυτές. Δεν είμαι σε θέση να προβώ σε μια πρόβλεψη για το πότε θα υπάρξει μια νέα πρωτοβουλία. Αλλά, όλοι αντιλαμβάνονται ότι η προσπάθεια θα πρέπει να ανανεωθεί και να έχει μια νέα δυναμική. Πιστεύω ότι όλοι συμμερίζονται τους βασικούς στόχους που σας περιέγραψα.

ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ: Θα ήθελα να δώσουμε προτεραιότητα στους ξένους δημοσιογράφους και εφόσον υπάρξει χρόνος να υποβάλετε ερωτήσεις και οι Ελληνες, διότι εσείς θα έχετε την ευκαιρία να ρωτήσετε στη συνέντευξη που θα σας παραχωρήσει ο Πρωθυπουργός, την Πέμπτη, στην Ουάσιγκτον.

Ε. ΜΑΡΟΥΛΕΤΗ (ΑΚΤΙΝΑ FM– Ομογενειακό Μέσο): Κύριε Πρωθυπουργέ, προσβλέπετε σε μια λύση του Κυπριακού… Θα ήθελα να συνεχίσω με μια ερώτηση παρόμοια με αυτή του συναδέλφου μου. Μας έχει λεχθεί ότι το σχέδιο Ανάν είναι νεκρό. Ο κ. Παπαδόπουλος (δεν ακούγεται)… Πιστεύετε ότι το πλάνο αυτό θα επανέλθει;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Θα ήθελα να πω ένα πράγμα. Το σχέδιο προέβλεπε δημοψηφίσματα, πράγμα το οποίο σημαίνει προσφυγή στην ελεύθερη βούληση του λαού. Ο λαός εκφράστηκε και αυτή η επιλογή του θα πρέπει να γίνει σεβαστή. Κατά δεύτερο λόγο, πιστεύω ότι το σχέδιο Ανάν, σε μια μελλοντική προσπάθεια, προσφέρει τη βάση για μια ανανέωσή του. Αυτό σημαίνει στοχασμό. Σημαίνει να δούμε ποια στοιχεία αυτού του σχεδίου χρειάζονται κάποια βελτίωση, όσον αφορά ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια, τις εγγυήσεις κ.τ.λ. Αλλά, ναι, ειλικρινά πιστεύω ότι θα πρέπει να εργαστούμε πάνω σε αυτό το σχέδιο, προκειμένου να φτάσουμε στην εκπλήρωση της βασικής προτεραιότητάς μας, που είναι η επανένωση της νήσου.

Y. GUNVER (TRT): Είμαι από την κρατική ραδιοτηλεόραση της Τουρκίας. Όπως ξέρετε η Τουρκία έχει κάνει κάθε τι που αναμενόταν από αυτήν, για να βρεθεί μια λύση, με βάση το σχέδιο Ανάν. Υπό το φως των εξελίξεων αυτών θα δώσετε τη στήριξή σας στην Τουρκία για να λάβει από την Ε.Ε., το Δεκέμβριο, μια ημερομηνία έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Κάνατε μια ερώτηση, αλλά εγώ θα απαντήσω σε δύο: Πρώτον, ανεξάρτητα από τα δημοψηφίσματα, πιστεύω ότι είναι προς όφελος και των δύο κοινοτήτων να φτάσουν στην επίτευξη του τελικού στόχου, που είναι η επανένωση. Πιστεύω, συνεπώς, ότι ο καθένας μας και κυρίως οι δύο κοινότητες επιθυμούν να εργαστούν, ώστε να ευοδωθεί αυτή η προοπτική. Δεύτερον, όπως έχω πει πολλές φορές, στηρίζουμε την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας. Πιστεύουμε ότι αυτή είναι μια επιλογή, η οποία εξυπηρετεί τις διμερείς σχέσεις μας, αλλά και την προοπτική να μετατρέψουμε την ευρύτερη περιοχή της Ν.Α. Ευρώπης και της Ανατολικής Μεσογείου σε μια περιοχή ειρήνης, σταθερότητας και συνεργασίας.

Ε. LEOPOLD (REUTERS): Μήπως λάβατε κάποια ένδειξη ότι ο Γ.Γ. επιθυμεί να ανανεώσει το σχέδιο ή να το επαναδιαπραγματευτεί και πιστεύετε ότι υπάρχει κάποιος λόγος να παραμείνει η ειρηνευτική δύναμη των Η.Ε. στην Κύπρο;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Δεν βρίσκομαι εδώ για να πω αυτά τα οποία μου είπε ο Γενικός Γραμματέας. Όμως, θα έλεγα ότι ναι, καταλαβαίνω ότι υπάρχει μια ευρεία συναίνεση, όσον αφορά την προσπάθεια επίτευξης μιας λύσης στο πολιτικό πρόβλημα της Κύπρου. Αυτό, βεβαίως, δεν προβλέπει αναγκαστικά μια συγκεκριμένη πρωτοβουλία, αλλά πιστεύω με βεβαιότητα ότι μια τέτοια πρωτοβουλία θα πρέπει να αναληφθεί στο μέλλον. Οσον αφορά το δεύτερο σκέλος της ερώτησής σας, πιστεύω ότι υπάρχει ένα ισχυρό επιχείρημα για τη διατήρηση της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ, διότι αυτή ικανοποιεί -και το ίδιο έχει πράξει και στο παρελθόν μέχρι να επιτευχθεί μια λύση- βασικές επιδιώξεις, όπως η σταθερότητα και η ασφάλεια της νήσου. Όπως έχω τονίσει και στο παρελθόν, όταν κάποιος έχει να αντιμετωπίσει το θέμα της ασφάλειας των κατοίκων της νήσου, αυτό σημαίνει ότι, τουλάχιστον, αυτή η παρουσία πρέπει να συνεχιστεί.

Β. BARIS (CHUMHURIYET): Οι Ελληνες και οι Τούρκοι αγαπούν ο ένας τον άλλον, αλλά όταν το θέμα έχει να κάνει με την πολιτική, δεν θέλω να πω ότι μισούνται, αλλά…

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Να σας πω κάτι. Υπάρχει το θέμα της ατμόσφαιρας μεταξύ των δύο χωρών, η οποία έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, αλλά υπάρχουν και τα συγκεκριμένα θέματα που αφορούν γειτονικές χώρες. Για να είμαι ειλικρινής, δεν είναι η πρώτη φορά που γειτνιάζουσες χώρες έχουν ανοιχτά ζητήματα μεταξύ τους. Πιστεύουμε ότι υπάρχει μια προοπτική για πλήρη, για ολοσχερή ομαλοποίηση των σχέσεων μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας και αυτό θα πρέπει να γίνει με προσεκτικό, σταθερό και συμπαγή τρόπο. Επίσης, πιστεύουμε ότι η ευρωπαϊκή δυναμική θα μπορούσε να συμβάλει στην κατεύθυνση αυτή. Βεβαίως, δεν είμαι εδώ για να σας μεταφέρω συνταρακτικά νέα, αλλά για να εκφράσω τη συγκρατημένη αισιοδοξία μου ότι θα μπορούσαμε να αλλάξουμε αυτό που πολλοί βλέπουν ως μια συμβατική κατάσταση, όπως εσείς την περιγράφετε.

D. ULUC (HURIYET): Μόλις πρόσφατα είδατε τον Τούρκο Πρωθυπουργό και έχετε μια φιλία μαζί του. Οπως και κατά το παρελθόν υπήρξε μια φιλία μεταξύ του Ισμαήλ Τζεμ και του Γιώργου Παπανδρέου, η οποία στάθηκε επωφελής για τις σχέσεις Ελλάδας-Τουρκίας. Ποια είναι τα εμπόδια, τα οποία θα πρέπει να υπερπηδηθούν, ώστε να υπάρξει μια άριστη σχέση μεταξύ των δύο χωρών;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Υπάρχουν ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν. Ενα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα από αυτά είναι η υφαλοκρηπίδα. Για το λόγο αυτό αναφέρομαι σε μια ατμόσφαιρα που θα βοηθούσε. Θα μπορούσα, λοιπόν, να πω ότι η προσωπική σχέση και εμπιστοσύνη βοηθάει, αλλά, ωστόσο, υπάρχουν αντικειμενικά ζητήματα, που θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε ορθολογικά. Πιστεύω ότι υπάρχει ένα καλύτερο αφετηριακό σημείο από ό,τι στο παρελθόν. Υπάρχει, τουλάχιστον, κατ` αρχάς η βούληση και των δύο μερών για την αλλαγή του κλίματος των τελευταίων δεκαετιών, αλλά κάτι τέτοιο θα πρέπει να αποδειχθεί στην πράξη, στην ίδια την πραγματικότητα. Ναι, πιστεύω ότι κατ` αρχάς υπάρχει η πολιτική βούληση. Θα δούμε κατά πόσον αυτό σημαίνει ότι θα φτάσουμε σε μια νέα πραγματικότητα, η οποία θα είναι η πλήρης ομαλοποίηση των σχέσεων.

Κ. ΑΔΑΜ (ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ): Αναφέρατε πριν ότι στα βασικά σημεία ο κ. Ανάν θα συμμετάσχει σε μια επανεκκίνηση της διαδικασίας. Εχετε εντοπίσει εάν έχει τη βούληση ο Γ.Γ. να υπάρξουν αλλαγές στο σχέδιό του ή θέτει ως προϋπόθεση το σχέδιό του να παραμείνει ως έχει, προκειμένου να επαναρχίσει η διαδικασία;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Κυρία Αδάμ, να ξεκινήσω λέγοντας ότι το τι σκέφτεται ο Γ.Γ. είναι κάτι το οποίο πρέπει να το πει ο ίδιος. Μπορώ να μείνω σε ένα σημείο: Αντελήφθην και αντιλαμβάνομαι ότι η 24η Απριλίου δεν θεωρείται το τέλος της εξέλιξης μιας διαδικασίας. Νομίζω ότι συμφωνούμε όλοι πως ο τελικός σκοπός είναι η επανένωση του νησιού. Από εκεί και πέρα, είναι φυσικό να υπάρχει μια «περίοδος στοχασμού», όπως λέγεται, και επομένως, κάποια στιγμή να αναληφθεί ξανά η προσπάθεια. Δεν μπήκαμε σε συζήτηση για επιμέρους ζητήματα επί του σχεδίου. Το βέβαιο, πάντως, είναι ότι η όποια νέα προσπάθεια, θα στηριχτεί κατά βάση στο σχέδιο Ανάν.

Α. ΖΟΥΠΑΝΙΩΤΗΣ (ΚΥΠΕ): Κύριε Πρωθυπουργέ, με λιγότερο από τρεις μήνες να απομένουν μέχρι την έναρξη των Ολυμπιακών Αγώνων και με δεδομένη την παγκόσμια κρίση, σε ποιο βαθμό είστε αισιόδοξος ότι η ολυμπιακή εκεχειρία θα εφαρμοστεί από όλους;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Θα πρέπει να είμαστε αισιόδοξοι, όχι μόνο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, αλλά και γενικότερα ότι η εκεχειρία και εν γένει η ειρήνη θα γίνει η κυρίαρχη κατάσταση σε όλο τον κόσμο. Η προσπάθειά μας έχει να κάνει με το να στείλουμε αυτό το μήνυμα στους άλλους, εστιαζόμενοι στο πνεύμα των Ολυμπιακών Αγώνων. Ελπίζουμε ότι ολοένα και περισσότεροι λαοί και κυβερνήσεις θα λάβουν το μήνυμα αυτό.

Μ. ΣΠΥΡΑΚΗ (STAR): Αναφορικά με την ΠΓΔΜ υπήρξε κάποια πρόοδος;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Όχι, δεν υπήρξε συζήτηση ή πρόοδος στο θέμα αυτό.

Σας ευχαριστώ.