Συνέντευξη Τύπου του Πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή μετά το πέρας των εργασιών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

Βρυξέλλες, 23 Ιουνίου 2007

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ

ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ κ. ΚΩΣΤΑ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ

ΜΕΤΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Το αποτέλεσμα δικαιώνει τους κόπους όλων μας και -πρέπει να τονίσω- ιδιαίτερα της Γερμανικής Προεδρίας, η οποία, με συστηματικότητα, με επιμονή, εργάστηκε, ως την τελευταία στιγμή για τη λύση των σημαντικών προβλημάτων που είχαν παρουσιαστεί. Κερδισμένο είναι το πνεύμα  της Ενωμένης Ευρώπης. Ακόμη και αν αναπτύσσονται πολλοί σκεπτικισμοί όταν λαμβάνουν χώρα τέτοιες διαβουλεύσεις. Άλλωστε, όπως έχουμε πει και άλλες φορές οι αμοιβαίοι συμβιβασμοί είναι όχι μόνο αναγκαίοι, αλλά τελικά και χρήσιμοι. Αποδεικνύεται στην πράξη ότι η Ευρώπη οφείλει να λαμβάνει υπόψη ιδιαιτερότητες και απόψεις. Επετεύχθη το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Και μάλιστα, θα έλεγα, έχει γίνει ένα σταθερό βήμα προς τα εμπρός. Ένα βήμα προς το μέλλον. Θέλω λοιπόν να συγχαρώ τη Γερμανική Προεδρία και όλους όσοι συνέβαλαν σε λύσεις, με τρόπο εποικοδομητικό.

Εμείς, αλλά και η πλειοψηφία των κρατών-μελών που έχουμε επικυρώσει τη Συνταγματική Συνθήκη, τηρώντας τη δέσμευση που είχαμε αναλάβει το 2004, συνδράμαμε την Προεδρία με ενεργό τρόπο για να βρεθεί μια καλή λύση. Μια λύση που θα μπορούσε να βγάλει την Ένωση από το αδιέξοδο που την ταλάνισε επί δύο χρόνια. Επιδείξαμε αλληλεγγύη στους εταίρους που είχαν προβλήματα, δείχνοντας διάθεση να αποδείξουμε ότι το πνεύμα και το όραμα της Ευρώπης είναι ζωντανό και ότι υπάρχουν πάντα λύσεις, παρά τις δυσκολίες και τα προβλήματα.

Σήμερα εγκρίναμε ένα σχέδιο εντολής, που θα αποτελέσει την αποκλειστική βάση και το πλαίσιο των εργασιών της Διακυβερνητικής Διάσκεψης, που θα συγκαλέσει, πολύ σύντομα, η Πορτογαλική Προεδρία. Συναινέσαμε σ’ αυτήν την απόφαση, βεβαίως με την προϋπόθεση της διαφύλαξης των ουσιαστικών τροποποιήσεων που περιλάμβανε η Συνταγματική Συνθήκη.

Βασικά στοιχεία που διαφυλάσσονται είναι:

• Η δημιουργία των προϋποθέσεων για μια πιο συντονισμένη και συνεκτική εξωτερική δράση της Ένωσης, η οποία θα μπορεί να εκφράζεται πλέον με μια φωνή, με την ενιαία νομική προσωπικότητα, με τον Ύπατο Εκπρόσωπο της Ένωσης και την Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης.

• Η ενίσχυση της δημοκρατικής νομιμοποίησης, μέσω της αύξησης των αρμοδιοτήτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των Εθνικών Κοινοβουλίων, καθώς και της αναβάθμισης της συμμετοχής των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και της ενημέρωσής τους.

• Ουσιαστικές δυνατότητες για συγκεκριμένες δράσεις σε νέους τομείς, αλλά και σε σχέση με την καθημερινή ζωή των πολιτών, όπως σε θέματα κοινωνικής πολιτικής, δημοσίων υπηρεσιών, τουρισμού, ενέργειας, συνοχής – θυμίζω μάλιστα εδώ τις νησιωτικές μας περιοχές- πολιτικής προστασίας, ανθρωπιστικής βοηθείας, δημόσιας υγείας.

Θα ήθελα, τέλος, να συγχαρώ θερμά την Κύπρο και τη Μάλτα, για την επίτευξη των κριτηρίων σύγκλισης και για την επικείμενη υιοθέτηση του ευρώ, την είσοδό της στην Ευρωζώνη, από 1^ης Ιανουαρίου 2008. Αυτό είναι, κατά την άποψή μου, μια πολύ σημαντική εξέλιξη, που φέρνει την Κυπριακή Δημοκρατία στον σκληρό πυρήνα, στη ζώνη του ευρώ.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, ήθελα να ρωτήσω αν όλη αυτή η διαδικασία, η πολύ σκληρή διαπραγμάτευση που είδαμε εδώ στις Βρυξέλλες, οδηγεί σε μία πιο ισχυρή Ευρώπη, στην Ευρώπη που θέλουμε.

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Σας είπα και πριν, είναι ένα βήμα, ένα σημαντικό βήμα. Σκεφτείτε πού ήταν η Ευρώπη τα δύο τελευταία χρόνια. Στην ουσία, βρισκόταν σε κρίση, βρισκόταν σ’  ένα αδιέξοδο. Βεβαίως έγιναν συμβιβασμοί. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία γι’ αυτό. Βεβαίως εμείς -και πολλοί άλλοι- θα θέλαμε να μην υπάρχουν αλλαγές. Αλλά, έτσι προχωράει η Ευρώπη. Στα πενήντα χρόνια της ιστορίας της, έτσι προχωράει. Το μείζον λοιπόν, η μείζων προτεραιότητα ήταν να ξεπεραστεί το πρόβλημα και εν πάση περιπτώσει, να διαφυλαχθεί ο βασικός πυρήνας των συμφωνηθέντων. Εκτιμώ ότι αυτά επετεύχθησαν. Βεβαίως, υπάρχουν διαφορές στις εκτιμήσεις για το πόση Ευρώπη θέλει ο καθένας. Εμείς -και αρκετοί άλλοι- είμαστε σαφώς, αναφανδόν τοποθετημένοι στο ‘’περισσότερη Ευρώπη’’. Άλλοι είναι πιο επιφυλακτικοί. Είναι γνωστά αυτά. Εν πάση περιπτώσει, επετεύχθη μια εν πολλοίς, καλή συμφωνία. Και είναι ένα βήμα προς τα εμπρός.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, όπως πάντα, φαντάζομαι ότι και αυτό το Συμβούλιο συζήτησε κι άλλα θέματα, πέραν της γερμανικής προτάσεως. Έγινε συζήτηση για την περαιτέρω διεύρυνση της Ένωσης; Έγινε καμία συζήτηση με τα νέα, εάν υπάρχουν, νεώτερα δεδομένα για το Κόσοβο;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Δεν έγινε συζήτηση για κανένα άλλο θέμα. Έγινε στη συνάντηση των Υπουργών Εξωτερικών. Σε μας δεν έγινε καμία άλλη συζήτηση και το καταλαβαίνετε γιατί. Ήταν όχι μόνο πολύ μεγάλο το θέμα, αλλά υπήρχαν και πάρα πολλά ζητήματα που έπρεπε να αντιμετωπιστούν, να επιλυθούν. Θα σας πω απλώς κάτι. Χθες το βράδυ στο δείπνο και θα σας έλεγα και σήμερα ακόμα μέχρι το απομεσήμερο, η εικόνα δεν ήταν αισιόδοξη. Είμαι βέβαιος ότι τελευταία τα παρακολουθούσατε αυτά. Αυτά δεν ήταν, κατά την εκτίμησή μου, τακτικοί χειρισμοί. Ήταν η πραγματική εικόνα των δυσκολιών που έπρεπε να ξεπεραστούν. Για να φτάσουμε να συζητάμε τώρα, στις πεντέμισι το πρωί, καταλαβαίνετε ότι έγινε και δύσκολη διαπραγμάτευση και ότι ήταν πολλά τα ζητήματα που έπρεπε να αντιμετωπιστούν. Λοιπόν, δεν έγινε άλλη συζήτηση.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να μου πείτε πώς ξεπεράστηκε το πρόβλημα με την Πολωνία και αν νομίζετε ότι αυτό ικανοποιεί και άλλες χώρες, πέραν της Πολωνίας, που θα ήθελαν μία διαφορετική στάθμιση για τις ψήφους.

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Εκείνο που γνωρίζω είναι ότι το συγκεκριμένο πρόβλημα το είχε η Πολωνία. Δεν ήταν εύκολος ο συμβιβασμός εκεί. Το καταλαβαίνετε. Πολλοί από μας είχαν ιδιαίτερες επιφυλάξεις, αλλά, εν πάση περιπτώσει, κάποια στιγμή κανείς πρέπει να διαλέξει: ‘’Τα σπάει’’ έστω και με μία χώρα, ή προσπαθεί ή εξαντλεί όλα τα περιθώρια για να προχωρήσουμε, όλοι μαζί, σε μία Συνθήκη, που μπορεί να μη λέγεται πια Συνταγματική Συνθήκη, αλλά το βασικό πυρήνα της συνταγματικής συνθήκης τον συγκρατεί; Θα σας έλεγα μάλιστα, στο συγκεκριμένο ζήτημα είχα και μία ενεργό πρωτοβουλία, στην κατεύθυνση της παρώθησης της Γερμανικής Προεδρίας να κάνει ένα ακόμη βήμα για να βρούμε μία λύση, η οποία έδινε την δυνατότητα στην Πολωνία να συμμετάσχει.

Θέλω να είμαι πολύ ξεκάθαρος μαζί σας. Εμείς σαφώς θέλουμε περισσότερη Ευρώπη. Και αν διαλέγαμε μόνοι μας, πολλούς από αυτούς τους συμβιβασμούς δεν θα τους κάναμε. Αλλά η Ευρώπη είναι 27 κράτη-μέλη. Αλλά έχουν τις ιδιαιτερότητές τους, άλλα έχουν διαφορετικές απόψεις, άλλα είναι λιγότερο ένθερμοι οπαδοί του ευρωπαϊκού πνεύματος. Βεβαίως -και οφείλω να το τονίσω αυτό- πρέπει να προχωρήσουμε σε αυτή την συμφωνία, στην κυβερνητική, και να έχουμε μία καλή μεταρρυθμιστική συνθήκη. Αλλά, από την άλλη πλευρά, η εμπειρία αυτού του τριημέρου με πείθει, ακόμα περισσότερο, ότι πρέπει να κινηθούμε με ταχύτερο βήμα, με εκείνους από τους εταίρους μας που, όπως εμείς, είμαστε περισσότερο πεπεισμένοι στην κατεύθυνση της αντίληψης της ευρωπαϊκής ιδέας. Μιλώ για ενισχυμένες συνεργασίες, μιλώ για μία πρωτοπορία της Ευρωζώνης, η οποία άλλωστε αυξήθηκε, όπως ξέρετε, με την Σλοβενία το Γενάρη, την Κύπρο και την Μάλτα σήμερα. Αυτό οφείλω να το καταθέσω ως διαμορφωμένη πεποίθηση, η οποία ενισχύθηκε περισσότερο με την εμπειρία αυτού του τριήμερου.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, ήθελα να ρωτήσω τι γίνεται στο παρόν σχέδιο της Συνθήκης, σε σχέση με την Χάρτα των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Αν δηλαδή ενσωματώνεται στην Συνθήκη, όπως ήταν η αρχική πρόβλεψη στο σχέδιο που απορρίφθηκε από τα δημοψηφίσματα, ή θα παραμείνει, ως επισυναπτόμενη.

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Ακούστε, πρέπει να καταλάβουμε όλοι ότι, σε αυτές τις περιπτώσεις, υπάρχει αυτό που θα λέγαμε εποικοδομητική σύνταξη και φρασεολογία. Λοιπόν, αυστηρά στο κείμενο της μεταρρυθμιστικής συνθήκης δεν προβλέπεται να είναι. Αλλά θα είναι κοινή δήλωση των τριών οργάνων της Ένωσης και θα έχει νομική δεσμευτικότητα, ακριβώς όπως την είχε. Δεν  θέλω να πω ότι πολλές από τις συμβιβαστικές λύσεις που επετεύχθησαν είναι διακοσμητικές. Θα ήταν ίσως υπερβολικό να χρησιμοποιήσω αυτή την λέξη. Αλλά δεν υπάρχει, επίσης, καμία αμφιβολία ότι κατεβλήθη προσπάθεια, πέραν των όποιων ουσιαστικών επανεκτιμήσεων ή αναθεωρήσεων, σε μικρό θα έλεγα ποσοστό, φραστικά, από πλευράς εικόνας, να διευκολυνθούν εκείνοι που είχαν το μεγαλύτερο πρόβλημα. Σας θυμίζω ότι δύο χώρες, που κατά τα άλλα είναι στην καρδιά και στον πυρήνα της Ένωσης, συμμετέχουν στην Ευρωζώνη, είναι ιδρυτικά μέλη της Ένωσης, απέρριψαν με δημοψήφισμα τις Συνθήκες. Έπρεπε λοιπόν να καταβληθεί κάθε προσπάθεια να διευκολυνθούν.    Πέραν όμως των δύο χωρών, υπήρχαν κι άλλες χώρες που είχαν τα δικά τους προβλήματα.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, τώρα που βρήκαμε λύση στα προβλήματα που υπήρχαν ενόψει της Συνθήκης, θα βρούμε και μία ημερομηνία για τις εκλογές; Σεπτέμβριο ή Οκτώβριο;

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, σύμφωνα με πληροφορίες, μετά την επίτευξη του συμβιβασμού με την Πολωνία, ορισμένα κράτη-μέλη, δώδεκα νομίζω, στα οποία συμμετείχε και η Ελλάδα εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους. Επιβεβαιώνεται αυτή η πληροφορία; Και αν ναι, γιατί εκφράστηκε αυτή η δυσαρέσκεια;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Αν είχαμε να εκφράσουμε δυσαρέσκεια, θα το έκανα, πριν απ΄ όλα, εδώ, δημοσίως. Όχι, δεν εκφράσαμε καμία δυσαρέσκεια. Σας είπα, με πάσα ειλικρίνεια, ότι εμείς θα θέλαμε τη Συνταγματική Συνθήκη όπως ήταν και μάλιστα πριν από δύο χρόνια. Η πραγματικότητα οδήγησε στην ανάγκη να επιτευχθεί ένας άλλος συμβιβασμός. Αλλά, σας θυμίζω, στα πενήντα χρόνια της ιστορίας της ΕΟΚ, των Κοινοτήτων, της Ένωσης σήμερα, έτσι γίνεται. Με αυτή την έννοια λοιπόν, αν το δει κανένας και με ιστορικό, αλλά και με πολιτικό μάτι, είναι ένα σημαντικό βήμα μπροστά, λαμβάνοντας υπόψη τα εμπόδια που παρουσιάστηκαν.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Όταν οι λαοί της Γαλλίας και της Ολλανδίας είχαν πει ‘’όχι’’ στο Ευρωσύνταγμα, πριν από δύο χρόνια, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης είχατε πει ότι θα αφουγκραστείτε καλύτερα στο εξής τους λαούς. Αντ΄ αυτού, επαναφέρατε το ίδιο, κατά βάση, κείμενο του Ευρωσυντάγματος, το οποίο είχε απορριφθεί. Με αυτόν τον τρόπο αποδεικνύετε ότι αφουγκράζεστε τους λαούς, όταν περιφρονείτε τη θέλησή τους;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Πρώτα απ΄ όλα, να σας πω ότι πολλοί άλλοι λαοί είπαν ‘’ναι’’. Δεύτερον, πολλοί άλλοι λαοί, μέσα από τα Κοινοβούλιά τους, με συντριπτικές πλειοψηφίες, όπως η δική μας περίπτωση, η ελληνική, είπαν ‘’ναι’’. Τρίτον, υπήρξε μια μακρά περίοδος διαβούλευσης και σε επίπεδο κοινωνικών φορέων και πολιτών και Κοινοβουλίων. Και βεβαίως αυτό οδήγησε και σε κάποιες αλλαγές. Από κει και πέρα, θα σας πω την προσωπική μου άποψη. Εγώ επιμένω ότι αυτή είναι μια πολύ σημαντική μεταρρύθμιση. Θα την ήθελα ακόμα πιο προχωρημένη. Αντιλαμβάνομαι ότι αυτά τα πράγματα γίνονται με την ομόφωνη γνώμη όλων. Εν πάση περιπτώσει, παρόλα αυτά, είναι ένα θετικό βήμα προς τα εμπρός.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, μιλάτε για σημαντική μεταρρύθμιση. Παρατήρησα ότι με δυσκολία βρήκατε κάποια θετικά να μας πείτε από τη σημερινή απόφαση. Να σας πω όμως κι εγώ κάποια άλλα, που δεν μας είπατε: Δύο αυτοεξαιρέσεις για τη Βρετανία τουλάχιστον. Σχεδόν μη δεσμευτικός ο χαρακτήρας της Χάρτας Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Η αναστάθμιση της ψήφου, από το 2009, πάει στο 2017. Πριν από δύο χρόνια, σε αυτή την αίθουσα, είχατε εγκρίνει μόλις το Ευρωσύνταγμα και είχατε μιλήσει για ένα πολύ μεγάλο βήμα για να ξανακερδηθεί η εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων πολιτών. Θα λέγατε το ίδιο και σήμερα;

ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ: Ναι, θα το έλεγα. Θα το έλεγα με την εξής έννοια: Ότι είναι μία σαφώς βελτιωμένη κατάσταση, με αυτό που ζήσαμε τα δύο τελευταία χρόνια, που παρουσιάστηκε το πρόβλημα. Αυτό λέει ο απλός ρεαλισμός. Μην επαναλάβετε το λάθος, γιατί η Χάρτα των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων έχει νομική δεσμευτικότητα. Μου είπατε για εξαιρέσεις για το Ηνωμένο Βασίλειο. Μάλιστα. Είναι γνωστό ότι το Ηνωμένο Βασίλειο έχει ιδιαίτερο σκεπτικισμό σε πολλά ζητήματα, που αφορούν την Ευρώπη. Δεν θα το λύναμε σήμερα, ούτε μπορώ να το λύσω μόνο με τις δικές μου απόψεις. Το κρίσιμο ερώτημα είναι: θα ‘’τα σπάγαμε’’, με συγχωρείτε για την λαϊκότητα της έκφρασης ή θα καταβαλλόταν μία προσπάθεια να συμμετέχει ακόμα και μία χώρα, η οποία, κατά τα άλλα, είναι απόλυτα σεβαστή, αλλά έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες και διαφορετικότητες σε ό,τι αφορά το ευρωπαϊκό πνεύμα;